Ook als collega-raadsleden komende maand besluiten om haar maandelijkse vergoeding met 500 euro te verlagen, zal Marianne Schouten haar zetel niet innemen. Dat stelt ze in een reactie op het voornemen van enkele fractievoorzitters om haar vanwege stelselmatig verzuim maximaal te korten op haar raadsvergoeding. Schouten is al bijna zes maanden niet verschenen in de raadzaal vanwege een 'klimaatstaking'. De voormalig GroenLinks-politica ziet haar dreigende sanctie als extra motivatie om een lokale partij op te richten.
Marianne Schouten kondigde begin maart haar 'klimaatstaking' aan, met als belangrijkste eis dat het college moet erkennen dat er een klimaatcrisis is. Dat laatste kan alleen een meerderheid van de gemeenteraad afdwingen en die is er niet. GroenLinks zette haar een dag na de aankondiging van haar staking uit de fractie. Schouten verscheen sindsdien - als Groep Schouten - nog bij een commissievergadering over de bezuinigingen en een raadsvergadering waarin ze een motie veelbesproken Gaza-motie indiende.
Andere raadsleden hebben er tabak van. In de wandelgangen van stadhuis klinkt al maanden de wens om Schouten te 'bestraffen' voor het niet verschijnen bij politieke vergaderingen. Staatsrechtelijk ligt dat lastig. Een gekozen volksvertegenwoordiger bepaalt zelf hoe hij of zij die rol invult. Het is aan de kiezer om diegene daar wel of niet om af te rekenen bij de verkiezingen. Een raadslid is ook niet in loondienst bij de gemeente, maar ontvangt een vergoeding. De enige mogelijkheid is dat een meerderheid van de raadsleden kan besluiten om een collega bij structurele afwezigheid 20 procent te korten op die vergoeding.
Die laatste route wordt nu in gang gezet met een voorstel vanuit fractieleiders Mart van Lagen (CDA), Barry Overink (BBE) en Rachel Denneboom (VVD). Ze vinden dat Schouten zich niet aan de volksvertegenwoordige plicht houdt door niet mee te stemmen over voorstellen die in het belang zijn van de gemeente en haar inwoners. Het ligt in de lijn van de verwachting dat er een meerderheid voor zal stemmen. Schouten reageert nu op dat voornemen: "Ik wou dat deze collega's druk waren met het betreffende onderwerp (klimaatcrisis, red.) en minder met mij. En minder met hun eigen ego."
Schouten ziet haar actie als 'minder kwalijk voor de democratie dan het negeren van wetenschappelijke kennis en alarmbellen door ons dagelijks bestuur'. "Vanaf het begin van deze raadsperiode was al vrij snel duidelijk dat velen liever mij (op de persoon) belachelijk wilden gaan maken dan serieus op de inhoud ingaan", zegt ze in haar reactie. Ook binnen haar toenmalige fractie voelde ze zich naar eigen zeggen niet serieus genomen. "Mijn morele kompas is hiervoor te sterk, want politiek is geen spelletje en hopelijk durven er steeds meer mensen op te staan."
De politica stelt voor om haar lege zetel als 'toekomststoel' te zien. Dat is een lege stoel die symbool staat voor toekomstige generaties. De organisatie Grootouders van het Klimaat had zo'n stoel onlangs willen aanbieden aan de gemeenteraad, maar dat is niet gebeurd. "Ik zal door deze dwaze en dreigende motie niet terug keren in de raad. Het getuigd naar mijn smaak vooral van onmacht en angst", aldus Schouten. "Wel motiveert dit mij extra om alsnog een lokale en rechtvaardige partij op te gaan richten. Die de belangen van de burger daadwerkelijk serieus neemt, ook al is de boodschap niet altijd leuk. Het is hard nodig."