Nieuws

Bezuinigingen op de Enschedese speeltuinen: onzekerheid blijft na bespreking in de gemeenteraad

In de voorbije weken ontstond onrust over de toekomst van de speeltuinen in Enschede. Vier kleuren rood op een ‘houtkoolschets’ en gaan sluiten. Of toch niet? Maandagavond ging de gemeenteraad in gesprek met omwonenden en wethouder Willemijn Punte-Zwart. Veel duidelijkheid leverde dat niet op. Wel een paar verrassingen. De bezuiniging blijft op tafel.

Ernst Bergboer

Vandaag 08:09

Het gedoe rond de speeltuinen is een gevolg van gemeentelijke bezuinigingen. Stichting Enschedese Speeltuinen (SES) moet het in de toekomst met een half miljoen minder doen. Een kwart miljoen met ingang van volgend jaar, een tweede kwart miljoen per 2028. Hoe dat wordt ingevuld, is aan de SES. Met ingang van volgend jaar stoot de stichting het beheer van de speeltuinen Voortsweg, de Wester, Stadsveld en Bruggert af.

Speelfunctie voor drie, negatieve vooruitzichten voor een

Een enkele partij (de SP) wil die bezuiniging terugdraaien, maar dat gaat niet gebeuren. De wethouder wil het niet en, belangrijker, daar gaan de handen in de gemeenteraad ook niet voor op elkaar. Punte-Zwart wil wel op twee van die vier plekken ‘een speelfunctie behouden’, voor een derde wordt dat nog onderzocht. Wat dat concreet betekent, bleef onduidelijk.

“Ik hoorde net informatie die niet in de papieren staat”

Joffrey Vogelzang, raadslid voor BBE

Voor de Wester ‘zijn de vooruitzichten negatief’. Toch zat daar ook een verrassing: volgens de vier insprekers bij de vergadering is er veel animo vanuit omwonenden en gebruikers om mee te helpen speeltuinen open te houden. Als de aanwezigheid van bewoners bij raadsvergaderingen een indicatie is, zou dat kunnen kloppen: de raadszaal zat vol.

Mark Pierweijer, een van de insprekers, woont pal naast de Wester en beheert de sleutel om open te kunnen doen wanneer de speeltuinpoort dicht zit. Vaak op momenten dat kinderen vrij zijn. “Laat ons helpen, laat ons wat doen. Daar is niets mee gedaan, helemaal niets”, zei Pierweijer. “De SES heeft niets laten horen. En dan lees je in de krant dat het dicht gaat. Het had zó anders gekund.”

‘Dit nemen we mee’ (maar geen beloften)

“De Wester staat op rood”, zei Joffrey Vogelzang (BBE). “Maar ik hoorde net informatie die niet in de papieren staat.” Vogelzang doelde op de kleur in een ‘houtskoolschets’ die afgelopen zomer verscheen. Die bevat een analyse van de huidige functie van de achttien speeltuinen in Enschede en de mogelijkheden om die uit te breiden. Daarin scoren de vier speeltuinen die de SES afstoot lager dan de andere. Dat is: rood.

Lees verder onder de afbeelding.

Punte-Zwart was ‘heel verheugd’ met wat omwonenden willen doen om speeltuinen open te houden en haastte zich om te zeggen dat de definitieve beslissing nog moet vallen. “Dit nemen we natuurlijk volop mee in de verkenning die we nog aan het doen zijn. Absoluut.” Beloften deed de wethouder niet.

Bereidheid van bewoners om te helpen niet meegenomen?

Met andere woorden: eventuele hulp van bewoners en gebruikers is nog niet meegenomen in de afwegingen tot nu toe, misschien zijn die speeltuinen minder rood dan die ‘houtskoolschets’ doet vermoeden.

Dat is opmerkelijk; omwonenden en gebruikers moesten vanaf het begin betrokken worden bij het proces. Als je luistert naar de bijdragen van de vier insprekers lijkt dat niet gebeurd. Zij zijn, zo stelden zij, ‘niet meegenomen’ in beslissingen en ‘genegeerd’. ‘Niemand voelt zich gehoord’. Het bericht dat voor deze vier speeltuinen sluiting dreigt, hoorden zij via de media.

De positie van de SES

Punte-Zwart wil ‘kijken naar andere samenwerkingen’ en vindt dat ‘Eschede voor zes ton meer verdient deze losse speeltoestellen’. Zij ziet ziet ‘rijke speelplekken’ voor zich, minstens één voor elk stadsdeel. Verschillende raadsleden, en ook de wethouder, opperden uitbreiding van de opdracht voor Sportaal, het sportbedrijf van de gemeente, en samenwerking met welzijnsorganisaties als Alifa.

Korten op de Enschedese speeltuinen - hoe, wat en waarom?

Enschede moet 30 miljoen bezuinigen. Ambtenaren hebben vorig jaar een lijst gemaakt van mogelijkheden om kosten te besparen; dat ging om 40 miljoen in totaal. De gemeenteraad heeft daarin keuzes gemaakt en besloten dat er onder meer gesneden wordt in de bijdrage aan de SES.

In juni van dit jaar kwam er een ‘houtskoolschets’, een analyse van de huidige functie van de speeltuinen en de mogelijkheden om die aan te laten sluiten bij het bredere sociale beleid van de gemeente. Vier speeltuinen scoorden daarin het laagst op ‘gebruik’ en ‘maatschappelijke potentie’. De SES heeft op basis daarvan besloten het beheer voor die vier speeltuinen terug te geven aan de gemeente.

De gemeente ziet voor dat viertal (en eventuele later te sluiten speeltuinen) drie mogelijkheden. De eerste is dat een andere partij het beheer ervan overneemt, al dan niet met een bijdrage van de gemeente. In dat geval verandert er weinig. Andere mogelijkheid is dat er een ‘open speeltuin’ komt. Zonder hekken, maar ook zonder toezicht.

Dat heeft consequenties voor het gebouw - zonder beheer geen gebruik - en voor speeltoestellen. Er is achterstallig onderhoud; een flink aantal toestellen kan zonder beheer niet veilig gebruikt worden. Andere toestellen zijn te kwetsbaar voor een onbeheerde speelplek.

De eerste twee opties kosten geld. Het terrein en de toestellen moeten worden onderhouden. Dat komt er alleen als de opzet past in gemeentelijk beleid en dus de centen waard is. Is dat niet het geval, dan rest alleen sluiting. Dat scenario dreigt nu voor speeltuin de Wester.

Er zijn raadsleden die zich hardop afvragen of de SES nog wel de juiste uitvoeringsorganisatie is voor het gemeentelijke speelbeleid. Ook omdat het aantal speeltuinen in 2028 beduidend kleiner zal zijn dan nu het geval is. En er is kritiek op de beloning voor de directeur-bestuurder (ongeveer 110.000 euro per jaar).

Duidelijkheid in december, maar ronde twee komt nog

Duidelijkheid over de toekomst van de vier ‘rode speeltuinen’ komt er pas in december. Eén lichtpuntje voor verenigingen en clubs die in onzekerheid verkeren: de opdracht voor de SES is verlengd tot en met het eerste kwartaal van volgend jaar. Dat betekent drie maanden meer om oplossingen te zoeken.

Het is aan de SES om daarin het voortouw te nemen. Voor een aantal gebruikers is inmiddels een nieuw onderkomen gevonden, maar dat is niet voor iedereen gelukt. Initiatieven van inwoners zelf zijn bijvoorbeeld gebonden aan de buurt en wijk. Als de nood aan de man is, schakelt de gemeente het Makelpunt in. Dat is een gemeentelijke dienst die geschikt leegstaand vastgoed zoekt bij maatschappelijke initiatieven.