Een ondernemer, een advocaat en een molenbestuurder worden (weer) wethouder: zo gaat Enschede om met schijn van belangenstrijd
Een zelfstandig ondernemer, een sociaal advocaat en de voorzitter van een molenstichting zitten in de raadzaal voor hun kandidaatstelling als wethouder. En nee, het is niet het begin van een mop. Enschede telt vanaf deze woensdag zes nieuwe wethouders. Maar voordat het zover is, zijn alle kandidaten onderworpen aan een integriteitstoets. En dat leverde maandagavond toch wat verrassende politieke discussies op met betrekking tot de nevenfuncties.
In theorie kan iedereen wethouder worden. Om het zo te zeggen: je hoeft er geen diploma voor te hebben. Maar voordat een benoeming kan plaatsvinden, wordt een kandidaat onderworpen aan een grondig integriteitsonderzoek. Er wordt niet alleen gekeken of de kandidaat-wethouder van onbesproken gedrag is, maar ook of er in het privéleven connecties of nevenfuncties zijn die kunnen conflicteren met een functie in het stadsbestuur. De Enschedese kandidaten zijn door bureau Necker tegen het licht gehouden.
BBE'er doet afstand van eigen bedrijf
Bij een aantal kandidaten zijn zogeheten beheersmaatregelen genomen. Dit zijn afspraken - vaak op advies van de burgemeester en naar aanleiding van de risicoanalyse - om elke schijn van belangenverstrengeling te vermijden. In Enschede geldt dat bijvoorbeeld voor Barry Overink.
De BBE-kandidaat is in het dagelijks leven zelfstandig ondernemer, maar krijgt als wethouder de portefeuille economie. Maar dat zal geen problemen opleveren. Overink doet namelijk afstand van zijn bedrijf, dat verkeersregelaars levert. Een weloverwogen keuze die hij al op voorhand zegt te hebben gemaakt.
Voorzitter van molenstichting
Voor zijn BBE-collega Marc Teutelink ligt dat anders. Teutelink was al ruim drie jaar wethouder financiën toen hij in het najaar van 2025 voorzitter werd van de Stichting Lonneker Molen, die als doel het behoud en de exploitatie van het Rijksmonument in Lonneker heeft. Een nevenfunctie die binnen leden van die stichting, maar ook in de gemeenteraad voor gefronste wenkbrauwen zorgt.
D66-fractieleider Linsey van der Veen vraagt zich af of Teutelink het voorzitterschap van de molenstichting niet beter neer kan leggen. Ze noemt een kwestie met het aanvragen van een alcoholvergunning, die op dit moment speelt. Maar volgens burgemeester Bleker is dat niet nodig. "Er zijn duidelijke afspraken gemaakt." Verder zegt hij de burgemeester dat hij het gesprek binnen de stichting aangaat om de situatie - en hoe daarmee wordt omgegaan - uit te leggen.
Sociaal advocaat én wethouder: kan dat?
Maar de meeste discussie levert de kandidaatstelling van Narda Teke-Bozkurt op. De voormalige fractieleider van PRO is straks verantwoordelijk voor onder meer het bijstandsbeleid en schuldhulpverlening, maar zal ook de eerste loco-burgemeester (invaller) zijn bij afwezigheid van Roelof Bleker. Teke-Bozkurt is sociaal advocaat en partner bij haar kantoor in Enschede. Ze staat slachtoffers van de toeslagenaffaire bij in hun strijd tegen de overheid.
Een stem op Eva Braun: 'Walgelijk'
In Enschede is vastgelegd dat de wethouders via een vrije stemming worden gekozen. Dat betekent dat per kandidaat een blanco blaadjes wordt uitgedeeld waarop alle 39 raadsleden de kandidaat van hun voorkeur kunnen invullen. In de meeste gevallen is dat de persoon die wordt voorgedragen. Malkis Jajan (VVD) en Harmjan Vedder (ChristenUnie) kregen 37 stemmen, Marc Teutelink (BBE) 33 stemmen, Barry Overink (BBE) 30 stemmen en PRO-kandidaten Narda Teke-Bozkurt en Willemijn Punte-Zwart 27 stemmen. De stemming is anoniem en kan dus niet worden gekoppeld aan raadsleden.
Het noteren van een andere naam kan een statement zijn. Zo wordt scheidend wethouder Niels van den Berg 9 keer genoemd en passeert ook Arjan Kampman enkele keren de revue. Maar steeds vaker duiken ook 'onzinnamen' op, zoals die van raadsleden van andere partijen of totaal willekeurige personen. Zo worden deze keer oude zeevaarders als Michiel de Ruyter en Jan van Riebeeck genoemd. Maar één keer is ook de naam Eva Braun (echtgenote van Adolf Hitler) opgeschreven. Dat schiet vele raadsleden, van links tot rechts, in het verkeerde keelgat. Al lijken ze er ook niet te veel woorden aan vuil te willen maken. "Walgelijk", aldus Erwin Versteeg (Belang van Enschede) bij het verlaten van de raadzaal. "Schrijf desnoods Pietje Puk op, maar deze naam gaat alle perken te buiten."
Teke-Bozkurt wil die rol op een later moment weer kunnen oppakken en daarvoor is het voor haar belangrijk om één dagdeel per week als sociaal advocaat actief te blijven. En dat is tegen het advies van burgemeester Roelof Bleker in. De benoemingscommissie bestaande uit raadsleden ziet geen belemmeringen. "Wettelijk mag het, maar is het bestuurlijk ook verstandig?", vraagt Erwin Versteeg van Belang van Enschede. Ook bij D66 zijn er vraagtekens.
Volgens Bleker zijn er uiteindelijk vergaande afspraken gemaakt. Het kantoor van Teke-Bozkurt zal geen zaken tegen de gemeente Enschede, andere Twentse gemeenten of andere 'samenwerkingspartners' zoals woningcorporaties oppakken. Ook worden er geen medewerkers van de gemeente Enschede bijgestaan. Dat maakt de situatie - ondanks dat hij het liever anders had gezien - volgens Bleker uitvoerbaar zonder dat er belangenverstrengeling optreedt. Als hij dat toch constateert, zal Bleker dat naar eigen zeggen aankaarten.
Download onze app
