Trekkerprotest rond Springendal en Dal van de Mosbeek, waar belangen van boer en natuur botsen

Het Natura 2000-gebied Springendal en Dal van de Mosbeek in noordoost Twente is de laatste weken uitgegroeid tot dé twistappel in het hoog oplaaiende debat over de stikstofplannen van landbouwminister Jaimi van Essen. Enerzijds roeren zich daar boeren en bewoners in een zone van 1 kilometer rond het gebied, die vrezen voor hun voortbestaan. Tegelijkertijd wordt er in het gebied stug doorgewerkt aan een ingrijpend natuurherstelprogramma. 

Botsende belangen

Daar botsen de belangen, te meer nu er als gevolg van – oh ironie – klimaatverandering onlangs restaurant Watermolen Bels in Mander te maken kreeg met ernstige wateroverlast na extreme regenval. De vereniging Focus op Leefbaarheid (FOL), die zo’n 150 bezorgde bewoners in het gebied vertegenwoordigt, trok onlangs in een brandbrief al aan de bel bij gemeenteraden en colleges van de gemeenten Tubbergen en Dinkelland, Gedeputeerde Staten en Provinciale Staten en leden van de Tweede Kamer. Met de noodkreet dat het gebied door de stikstofmaatregelen ‘opnieuw en zwaarder dan vrijwel elk ander gebied in Nederland’ wordt geraakt.

Kolkende watermassa

Door de extreme regenval in juni veranderde de doorgaans rustig kabbelende Mosbeek in een kolkende watermassa, die restaurant en terras van Watermolen Bels overspoelde. Behalve veel schade, veroorzaakte de overstroming ook veel onrust in de omgeving. Waarbij ook werd gehint op de natuurherstelmaatregelen in het Springendal en Dal van de Mosbeek als veroorzaker van de rampzalige wateroverlast. Dat werd in een nieuwsbrief van het Natura 2000-project echter ten stelligste tegengesproken.

Waterveiligheid hoger?

Sterker nog, de maatregelen in het Natura 2000-gebied zouden de ‘waterveiligheid’ op termijn juist kunnen verhogen. De maatregelen – zoals het ondieper maken van de beek en het verwijderen van drainage uit landbouwpercelen – moeten het gebied structureel natter maken zodat de natuur zich kan herstellen. Daar gelooft in elk geval de PVV-fractie in de Provinciale Staten niet in. Voor de fractie was de recente wateroverlast aanleiding om de provincie Overijssel op te roepen de natuurherstelwerkzaamheden in het gebied onmiddellijk op te schorten.

‘Geen risico nemen’

Volgens de fractie is nog altijd niet duidelijk wie bestuurlijk verantwoordelijk is voor de werkzaamheden en de gevolgen daarvan. Omdat er ook nog een onderzoek loopt bij Waterschap Vechtstromen naar de gebeurtenissen in juni, vindt de PVV het onverantwoord om werkzaamheden te hervatten terwijl dat onderzoek nog loopt en fundamentele vragen over de veiligheid onbeantwoord zijn. PVV-Statenlid Jeanet Nijhof: "Als de veiligheid van bewoners, ondernemers en bezoekers niet onomstotelijk kan worden gegarandeerd, mag je geen risico nemen. Eerst duidelijkheid, daarna pas verdere uitvoering."

Kennis en kunde

De PVV Overijssel zegt dat provincie en waterschap naar elkaar wijzen als het gaat om de bestuurlijke verantwoordelijkheid, waardoor bewoners en ondernemers in onzekerheid blijven. Nijhof wil ook serieus in gesprek met bewoners en ondernemers in het gebied zodat er bij het onderzoek gebruik kan worden gemaakt van hun kennis en kunde.

Protestacties

Intussen zijn er in het Natura 2000-gebied steeds meer tekenen van bezorgdheid en protest te vinden. Zo heeft de vereniging Focus op Leefbaarheid spandoeken geplaatst met teksten als ‘De landbouw is geen sector. De landbouw is een samenleving’ en ‘Leefbaarheid verdwijnt als mens en natuur moeten wijken voor natuurbeleid’. Afgelopen weekeinde blokkeerden – tot ergernis van bezoekers – de centrale parkeerplaats van het Springendal in Hezingen met hopen aarde en boomstammen.

Aangifte van vernieling

Regionale omroep Oost meldt dat Staatsbosbeheer, met de gemeente Tubbergen eigenaar van de parkeerplaats, aangifte doet van vernieling. De tot nu toe anonieme veroorzakers van de ‘blokkade’ worden opgeroepen de boel zelf weer op te ruimen. “De personen of groep die verantwoordelijk zijn voor de actie krijgen de mogelijkheid om zich op heel korte termijn bij Staatsbosbeheer te melden. In dat geval kunnen we met hen bespreken hoe zij de parkeerplaats zelfs kunnen herstellen en terugbrengen in de oorspronkelijke staat.”