De invoering van nascheiden bij de hoogbouw gaat de gemeente zo'n 1 miljoen euro kosten. Dit blijkt uit deel 1 van de zogenaamde Zomerbrief 2026-2030, waarin het nieuwe Hengelose college de balans opmaakt. In januari nam de Hengelose gemeenteraad een besluit om vanaf 2027 het roer om te gooien als het gaat om het inzamelen van plastic, metaal en drankkartons (pmd) bij de hoogbouw.
Vanaf 2027 verdwijnen alle inzamelpunten met oranje stoeptegels. Dit systeem bleek in de praktijk niet goed te werken en leidde tot illegale bijplaatsingen van restafval. Daarvoor in de plaats kunnen hoogbouwbewoners al hun afval straks kwijt in 157 bestaande ondergrondse containers, maar die moeten dan nog wel worden omgebouwd. Ook komen er 22 nieuwe ondergrondse containers bij. Wie in de laagbouw woont en nog geen pmd-container heeft, kan deze straks aanvragen bij Twente Milieu.
Het nieuwe systeem moet de overlast van afval op straat sterk verminderen. Hoogbouwbewoners kunnen hun pmd straks gewoon bij het restafval in de ondergrondse container gooien; daarna wordt het afval machinaal nagescheiden. Voor laagbouwbewoners verandert er niets: die kunnen hun oranje minicontainer voor pmd gewoon aan de weg zetten.
Het college van burgemeester en wethouders wil de eenmalige kosten van zo'n 1 miljoen euro dekken uit de algemene reserve, al heeft de gemeenteraad daar nog wel het laatste woord over.
In januari, toen de raad de knoop doorhakte over nascheiden bij de hoogbouw, waren de exacte kosten nog onduidelijk. De raad kreeg als richtlijn wel een bedrag voorgespiegeld van tussen de 1,6 en 2 miljoen euro.
Dat het college de kosten voor het nieuwe systeem uit de algemene reserve wil halen en dus niet uit de zogeheten 'voorziening afval' (een buffer om incidentele tegenvallers op te vangen), lijkt een koerswijziging.
De kosten voor invoeren van het huidige mislukte inzamelsysteem zijn door het vorige college namelijk wél uit die voorziening gehaald, evenals de uitgaven voor het aanpakken van de neveneffecten, die niet werden voorzien. Zo zijn er meer handhavers ingevlogen en extra rijrondes ingevoerd om afval van straat te halen.
Een gezonde afvalreserve is noodzakelijk om incidentele tegenvallers binnen de afvalbegroting op te vangen. Zonder die buffer neemt de druk op de afvalstoffenheffing toe, omdat die opbrengsten de gesloten afvalbegroting moeten dekken.
De afvalreserve is de afgelopen jaren flink geslonken. In 2025 werd er volgens de gemeentelijke jaarrekening nog zo'n 640.000 euro uitgehaald. Was de reserve begin 2024 nog zo'n 2,2 miljoen euro, inmiddels zit er net iets meer dan 1 miljoen euro in de pot.
ProHengelo en ANDERS! hebben schriftelijke vragen gesteld aan het college over de plannen voor nascheiding van afval door Twence. De partijen willen onder meer opheldering over de beloofde businesscase, de financiële risico’s en de haalbaarheid van invoering voor hoogbouw per 1 januari 2027. ProHengelo vraagt onder meer of het college kan aangeven wanneer de raad de toegezegde businesscase ontvangt en ANDERS! wil onder meer weten welk alternatief scenario er is indien de installatie van Twence niet tijdig gereed is.
Als het gaat om het nascheiden van afval van de hoogbouw vanaf 2027 dan zijn er nog de nodige vraagtekens: alles staat of valt met de nascheidingsinstallatie die afvalverwerker Twence wil bouwen. Twence verwacht eind derde kwartaal van 2026 de businesscase gereed te hebben.
Daarna moet er nog een investeringsbesluit worden genomen. Wordt er groen licht gegeven, dan is de verwachting dat deze installatie op zijn vroegst in 2028 operationeel is.
Intussen gaat het nieuwe inzamelsysteem al in 2027 van start. Voor die tussenperiode is Hengelo afhankelijk van een tijdelijke regeling via Verpact, de organisatie die namens verpakkingsproducenten verantwoordelijk is voor inzameling en recycling. Verpact zou bereid zijn in de tussentijd mee te denken over een tijdelijke oplossing.
Als Twence uiteindelijk toch van de bouw afziet, dan moet Hengelo zelf een andere oplossing zoeken om afval te laten nascheiden. Hoe dat uitpakt is de vraag, want de gemeente zit contractueel vast aan Twence voor haar afvalverwerking.
Wat inwoners straks gaan merken in hun portemonnee en dus wat de gevolgen zijn voor de afvaltarieven en de afvalstoffenheffing is nu nog onduidelijk. Dat wordt pas in het najaar bekend, bij de begrotingsbehandeling.
Op dinsdag 23 juni debatteert de gemeenteraad om 21:00 uur over de Zomerbrief (deel 1) in een Politieke Markt.