Hengelo gaat voor nascheiding afval, maar alleen bij de hoogbouw

Goed nieuws dus voor bewoners van de hoogbouw. Die kunnen van 2027 hun verpakkingsafval gewoon weer bij het restafval doen. Er komen speciale containers die alleen toegankelijk zijn voor mensen die in een flat of appartement wonen. Deze nieuwe containers krijgen een ander uiterlijk dan de bestaande ondergrondse containers, zodat ze duidelijk herkenbaar zijn.

Hoogbouwbewoners betalen straks een eigen tarief per klik. Hoe hoog dat tarief wordt, is nog onduidelijk. Dit bedrag zal wel anders zijn dan het tarief per klik bij ondergrondse containers voor restafval in wijken met laagbouw.

Gekeken naar behoefte inwoner

De gemeente denkt dat nascheiden voor de hoogbouw de beste oplossing is en zegt écht vanuit de inwoner te hebben gekeken. "Bij de hoogbouw kon je afval maar op één moment aanbieden in de week. Dat knelt als je klein woont en het afval meteen weg wilt hebben. In het nieuwe systeem kun je de zakken 24/7 in de ton gooien."

Zorgvuldige invoering

Om de overgang naar het systeem van nascheiding soepel te laten verlopen, wordt de invoering pas op 1 januari 2027 doorgevoerd. Die tijd is nodig om de verandering zorgvuldig voor te bereiden, inclusief een goede communicatie naar de inwoners toe in verschillende talen. Bij invoering van de inzameling van pmd via zakken ging dat niet helemaal vlekkeloos. Daar heeft de gemeente lering uit getrokken.

"Je wilt het op een goeie manier doen en invoeren. Mensen moeten wel weten waar ze aan toe zijn", zegt afvalwethouder Benno Brand.

Volgens Brand is afvalinzameling in Hengelo over het algemeen goed geregeld, ondanks de beeldvorming dat er veel gedumpt wordt. "Er zijn maar 15 tot 20 hotspots in Hengelo. Ten opzichte van de 340 palen die we hebben is dat best te overzien."

Bronscheiding bij de laagbouw

De gemeente Hengelo heeft er bewust voor gekozen om geen nascheiding in te voeren bij de laagbouw, omdat de inzameling daar naar volle tevredenheid verloopt en 'heel erg goed gaat.' Voor laagbouwbewoners verandert er dus niets. "We willen het systeem behouden daar waar het wel werkt. Dat is ook met Verpact (de koepel van verpakkingsproducenten) afgesproken. Je moet wel heel goed kunnen onderbouwen, waarom je nascheiding wilt invoeren."

Oranje container

Laagbouwbewoners kunnen hun afval dus blijven aanbieden via de eigen oranje pmd-container op straat. Alle laagbouwadressen die nog geen oranje container hebben, zullen deze ontvangen of kunnen deze alsnog aanvragen. 

De gemeente Hengelo wil niet vooruit lopen op mogelijke ongewenste neveneffecten en dat er mogelijk hoogbouwbewoners zijn die hun afval straks gratis in een oranje container van een laagbouwbewoner gooien die op straat staat. "Een bewoner zet een container pas aan de weg op de dag dat deze wordt opgehaald. Die kan een container na het legen meteen weer achter het huis zetten." Mochten er onverhoopt zaken niet goed gaan, dan gaat de gemeente dat wel monitoren en indien nodig bijsturen. 

Wat de invoering financieel betekent voor de afvalstoffenheffing en voor de huidige afvaldoelstellingen? De gemeente verwacht wel dat de hoeveelheid restafval toeneemt en dat er bewoners zijn die minder moeite zullen doen om papier of glas te scheiden, maar gedacht wordt dat die invloed verwaarloosbaar zal zijn. Dat geldt ook voor de kosten. 

"Er is berekend dat de invloed op de afvalstoffenheffing minimaal is, afgezien van reguliere kostenstijgingen", zegt Brand.

Huidige maatregelen

Tot 2027 blijven de huidige maatregelen, zoals extra inzamelrondes en de inzet van extra boa’s gehandhaafd. Na invoering van nascheiding bij de hoogbouw zullen de ondergrondse verpakkingscontainers bij de milieueilanden bij winkelcentra verdwijnen.

Afval kan straks niet meer anoniem worden aangeboden. Bronscheiding van andere afvalstromen, zoals gft, glas, papier, karton en grofvuil, blijft daarnaast wel bestaan.

"Het belangrijkste is dat we Hengelo zo schoon mogelijk proberen te krijgen en leefbaar. Mensen moeten hier met plezier wonen, daar horen schone straten bij", zegt Brand.

Hengelo trekt bij de invoering van nascheiding samen op met Enschede als grootaandeelhouders van Twence. De Twentse gemeentes zijn contractueel verplicht hun afval bij de afvalverwerker aan te bieden voor verbranding. Op dit moment beschikt Twence echter nog niet over een nascheidingsinstallatie.

Daarom wordt nog gekeken of het afval tijdelijk kan worden uitgesorteerd in Münster, totdat Twence zelf een installatie in gebruik heeft. Het resterende afval kan daarna alsnog worden verbrand in Hengelo.

Nascheidingsinstallatie

Of nascheiden van afval in Duitsland daadwerkelijk een optie is, dat is nog onduidelijk. Twence en Verpact zijn met elkaar in gesprek en Enschede en Hengelo zijn ook aangehaakt bij die gesprekken.

"Als Twence en Verpact samen tot een oplossing komen, dan moet er medio 2027, begin 2028, een nascheidingsinstallatie staan die in ieder geval het afval van alle hoogbouw kan scheiden."

In Hengelo wordt sinds vorig jaar bij hoogbouw pmd ingezameld via plastic zakken, maar dit systeem werkt niet zoals beoogd. Het leidt juist tot extra afvaldump en bijplaatsingen van restafval. Om dit op te lossen zijn kostbare maatregelen nodig, zoals vaker ophalen en extra handhaving.

Enschede stopte enkele jaren geleden al met zakinzameling van pmd en werkt met bovengrondse verzamelcontainers waar inwoners hun verpakkingsafval kunnen aanbieden. De inhoud van deze containers is echter sterk vervuild. Hengelo schafte soortgelijke containers om die reden af.

Oplossing in zicht

Inwoners die tijdelijk de bovengrondse verzamelcontainers terugwillen, moet de wethouder teleurstellen: "Als we die terugzetten en een jaar later halen we de palen weg, dan weten mensen helemaal niet meer waar ze aan toe zijn. Veel inwoners vinden het misschien niet leuk, maar er komt een oplossing. We moeten nog even op de tanden bijten."

Politieke markt

Het voorstel van het Hengelose college van B en W om te gaan nascheiden bij de hoogbouw moet in januari nog door de gemeenteraad bekrachtigd worden. Er volgt eerst nog een politieke markt, waar ook inwoners kunnen inspreken.