Hoe vieren Enschedeërs de jaarwisseling het liefst? Dat is kortweg de centrale vraag die de gemeente aan inwoners voorlegt. Via een enquête wordt de mening van inwoners opgehaald, om deze te betrekken bij de aankomende jaarwisselingen. Het vooruitzicht is dat er vanaf dit jaar een vuurwerkverbod geldt, al moeten daarvoor nog wel wat landelijke afspraken worden gemaakt. Onder meer over het wel/niet en onder welke voorwaarden verstrekken van afsteekvergunningen voor clubs en verenigingen. Ook de gemeente Enschede is benieuwd hoe inwoners daar naar kijken.
Via de gemeentelijke website is de enquête anoniem in te vullen. "Het is niet zo dat we precies doen wat mensen willen", ligt woordvoerster Annette Toonen toe. "Maar we proberen er wel rekening mee te houden." Zo veel mensen, zo veel meningen. Zeker als het over vuurwerk gaat, blijkt uit een eerder genomen 'Burgerbesluit' met betrekking tot het thema. Die discussie leidde destijds tot het invoeren van vuurwerkvrije zones in de stad. Op deze plekken, rondom ouderencentra, kinderboerderijen en parken, is het ook op oudejaarsavond niet toegestaan om vuurwerk af te steken. Maar erop handhaven is in de praktijk niet haalbaar.
Überhaupt is het handhaving van vuurwerkregels een probleem. Landelijk ligt er het idee om het mogelijk te maken dat verenigingen of andere clubs een ontheffing kunnen aanvragen voor het afsteken van vuurwerk. Dat moet dan op een centrale plek gebeuren, waartoe hulpdiensten makkelijk toegang hebben. Er mag maximaal 200 kilogram aan vuurwerk worden afgestoken en het mag pas op de oudejaarsdag aangeleverd worden.
Deze maandag concludeert de Raad van State dat deze wetgeving rammelt en dat het 'te laagdrempelig' wordt om ondanks een verbod alsnog vuurwerk af te steken. Bovendien wordt het handhaven op de vergunningen als probleem gezien. Vanuit diverse burgemeesters zijn er al zorgen geuit. Ook de Enschedese burgemeester Roelof Bleker ziet dat. "Het actief handhaven door boa's is gewoon te gevaarlijk."
Omdat elke gemeente zelf mag bepalen of het ontheffingen wil verlenen voor het afsteken van vuurwerk, kan het zijn dat Nederland een lappendeken wordt van gemeenten waar vuurwerk op oudejaarsavond met een omweg toch is toegestaan. Op regionaal niveau - binnen de Veiligheidsregio Twente - wordt hier nog over gesproken. Er liggen logischerwijs nog drie scenario's op tafel: alle Twentse gemeenten gaan ontheffingen verlenen, geen van de gemeenten doet dat of ieder bepaalt voor zichzelf. Op voorhand lijkt het uit te draaien op dat laatste.
Enschede is er nog niet uit wat zij wil. "Wij hopen dat de uitkomsten uit de peiling daaraan bijdragen", aldus Bleker. "We zijn echt benieuwd: hebben mensen trek in zo'n ontheffing?" Het is niet uitgesloten dat veel mensen zich simpelweg niet aan het vuurwerkverbod zullen houden, wetende dat handhaving een lastig verhaal is. "Komende jaarwisseling zal er misschien nog niet heel veel van een vuurwerkverbod te merken zijn, maar ik verwacht op de langere duur een positief effect."
Het is overigens afwachten wat de landelijke politiek gaat doen op basis van het kersverse advies van de Raad van State. Desondanks is de gemeente Enschede benieuwd naar de verwachting van inwoners ten opzichte van de jaarwisseling. Daarbij ligt ook de vraag op tafel of een centrale vuurwer- of lasershow gewenst is. Of dat een serieuze optie is? Voor de komende jaarwisseling nog een brug te ver, zegt burgemeester Bleker. "Maar als het heel duidelijk uit de resultaten van de enquête komt is dat misschien iets voor de komende jaren."