‘De geschiedenis leren begrijpen’, dat was dit jaar het thema van de Dodenherdenking in Rossum. Pastor Van der Sman verwees daar maandagavond naar in zijn overdenking in de kerk, aan het begin van de plechtigheden. Hij haalde een tekst van de Chinese wijsgeer Confucius aan die hoopvol sprak over het beëindigen van oorlogsgeweld. Die woorden hebben meer dan 2000 later nog niets aan actualiteit ingeboet volgens de pastor. “Zo lang we niet leren van de geschiedenis zal deze zich blijven herhalen.”
Tijdens de bijeenkomst in de kerk noemde Bert Wolbert – opdat we niet vergeten – de namen van de mannen die tijdens de Tweede Wereldoorlog het leven lieten in Rossum, Volthe en Lemselo. Onder hen twaalf geallieerde soldaten uit Engeland en Canada die omkwamen toen de gevechtsvliegtuigen waarin ze zaten neerstortten net buiten Rossum.
Twee mannen uit Rossum overleefden de oorlog niet: Jan Vos en Gerard Lansink. Over eerstgenoemde hieronder meer. Gerard Lansink, actief bij de Binnenlandse Strijdkrachten, kwam tragisch genoeg veertien dagen na de bevrijding in Oldenzaal om het leven bij het opruimen van munitie. Gerard Lansink was 20 jaar. Ook de gesneuvelde geallieerde soldaten waren merendeels jonge mannen van 19, 20 en 21 jaar.
Portretten van de veertien oorlogsslachtoffers werden door kinderen van de scouting en leerlingen van basisschool De Kerkewei in een stille tocht naar het kerkhof gedragen, waar ze onder tromgeroffel met bloemen werden neergezet bij de graven. Een indrukwekkend gezicht, de Rossumse kinderen voor de twaalf oorlogsgraven op een rij van de geallieerde oorlogsslachtoffers.
Daarbij maakten de woorden van pastor Van der Sman extra indruk toen hij de hoop uitsprak dat de kinderen in vrijheid ouder mogen worden dan de jongemannen die hun leven lieten voor die vrijheid. Ook dorpsdichter Peter Weusthof – zelf net opa geworden – richtte zich in het bijzonder tot de jeugd tijdens deze Dodenherdenking. De drukbezochte plechtigheid werd op het kerkplein afgesloten met het Wilhelmus door de St. Henricusfanfare en het leggen van bloemen door scoutingkinderen bij het oorlogsmonument.
Voor de schooljeugd van Rossum begon de Dodenherdenking maandagmiddag al met het vertellen van indrukwekkende oorlogsverhalen uit het kerkdorp door Bert Wolbert voor groep 8 van basisschool de Kerkewei. Wolbert bracht die verhalen dicht bij de belevingswereld van de kinderen door onder meer de scherven te tonen van een net buiten Rossum neergestort gevechtsvliegtuig van de geallieerden.
Lees verder onder de afbeelding.
Aansluitend togen drie leerlingen van groep 8 naar buiten om op de plek waar ooit het bekende warenhuis Vos stond een zogenaamde ‘stolperstein’ ter nagedachtenis aan Jan Vos schoon te poetsen. Jan Vos, geboren in 1902, werd 0p 18 december 1942 gearresteerd en op 22 januari 1944 in het concentratiekamp Katzweiler-Struthof ter dood gebracht. In 2022 werd ter nagedachtenis aan Jan Vos een stolperstein geplaatst in het trottoir bij de plek waar hij werd weggevoerd.