Nieuwe hoop bij hersenziekten: Enschedese injector voor gerichte medicijnafgifte

Tot nu toe vormt vooral de zogenoemde bloed-hersenbarrière een groot probleem bij de behandeling van hersenziekten. Dat is een beschermende laag rond de bloedvaten in de hersenen, die fungeert als een filter. Noodzakelijke stoffen zoals glucose en zuurstof kunnen erdoorheen, maar schadelijke stoffen, en daardoor helaas ook medicijnen, worden tegengehouden. Daarom bereiken veel geneesmiddelen hun doel niet.

Microbelletjes op geluid

De nieuwe injector van Curix, een dochterbedrijf van Demcon, biedt daarvoor een oplossing. Het apparaat produceert kleine gasbelletjes die via een infuus in de bloedbaan gebracht worden. Deze microbelletjes reizen door het lichaam en worden met gericht geluid geactiveerd op de plek in de hersenen waar het medicijn nodig is. Door de trillingen openen de belletjes daar tijdelijk de bloed-hersenbarrière, zodat medicijnen kunnen binnendringen.

Belletjes

Volgens directeur Peter Frinking van Curix is het apparaat uniek omdat het het hele proces zelf regelt: "De injector maakt de belletjes, doseert ze en dient ze toe."

Onderzoeker Marieke Olsman laat in het laboratorium van Curix zien hoe dat eruitziet: ze toont een klein flesje gevuld een melkachtige vloeistof met daarin een beetje vloeistof dat honderden miljoenen microbelletjes per milliliter bevat. "Je kunt ze niet met het blote oog zien", legt ze uit. "De belletjes die nu in klinieken worden gebruikt, verschillen in grootte. Wij onderzoeken hoe we ze exact even groot maken, zodat ze allemaal op dezelfde manier reageren op geluid en in het lichaam hun werk doen."

Hoop voor mensen met hersenziekten

Olsman werkt al ruim vier jaar aan het project. "Als blijkt dat deze combinatie van belletjes en geluid de medicijnen precies op de juiste plek in het lichaam brengen, kan dat op termijn veel hoop geven aan mensen met hersenziekten." Het medicijn wordt dan via de injector met een infuus in de arm toegediend, en werkt alleen op de plek waar het nodig is. Bijvoorbeeld daar waar een tumor in de hersenen actief is.

De technologie richt zich vooral op ziekten waarvoor nu nauwelijks effectieve behandelingen bestaan, simpelweg omdat medicijnen de plek van actie niet bereiken.

Klaar voor de testfase

“Het apparaat is zover ontwikkeld dat het nu klaar is voor dierproeven,” zegt Frinking. Helaas moet dat, want het is wettelijk verplicht. "Later dit jaar willen we beginnen aan testen en onderzoek bij proefpersonen."

Tegelijkertijd tempert hij de verwachtingen: met name omdat het zeker nog minstens zes jaar gaat duren voordat de injector daadwerkelijk in klinieken gebruikt kan en mag worden. "Dat heeft alles te maken met strenge wet en regelgeving rond de introductie van dit soort apparaten op de markt", aldus Frinking.

Wereldwijde doorbraak

Toch spreekt hij nu al van een belangrijke internationale doorbraak. "Wereldwijd lopen we hiermee voorop. Voor zover ik weet, is de door ons ontwikkelde injector het enige apparaat ter wereld dat de microbelletjes zelf maakt, doseert en heel precies en lokaal kan activeren. Dat is een heel belangrijke ontwikkeling waar patiënten met hersenziekten hoop uit kunnen en mogen putten."