Van klaslokaal naar stadhuis: Gemeente Hengelo wil jongeren meer betrekken en laten meedenken

Aanleiding voor het programma is de motie 'Burgerschap maken we samen' die de gemeenteraad in juli aannam, ingediend door PvdA, GroenLinks, BurgerBelangen en ChristenUnie. Hierin werd het college gevraagd om scholen te ondersteunen bij hun wettelijke burgerschapsopdracht en om ideeën en zorgen van jongeren beter in beeld te brengen. "Jongeren hebben volop ideeën over hun omgeving en willen actief bijdragen aan hun stad”, was een conclusie die de partijen trokken.

Vraagstukken

De gemeente Hengelo betrekt op dit moment al kinderen en jongeren bij verschillende projecten die waardevolle informatie opleveren voor de besluitvorming. De afgelopen jaren hebben middelbare scholieren van onder meer het Bataafs Lyceum en De Grundel meegedacht over verschillende vraagstukken. 

Zo mochten jongeren meedenken over de herinrichting van het marktplein, werd er onderzocht hoe het eetpatroon van jongeren op school verbeterd kan worden en dachten ze mee over een beter bereikbare stad in 2040. 

Nieuw is wel een ideeënmarkt voor jongeren, waarbij zij voorstellen voor de stad uitwerken. De beste ideeën worden gepresenteerd op het stadhuis aan raadsleden en ambtenaren. "Zo zien jongeren niet alleen hoe de democratie werkt, maar ervaren ze ook dat hun ideeën ertoe kunnen doen”, aldus het college.

Baas boven Baas-festival

De gemeente organiseert ook al jaren het Baas boven Baas-festival, een jaarlijks evenement in het teken van vrijheid. Groep 7-leerlingen maken daarin kennis met democratie en gaan op diverse manier met het thema vrijheid.

Ook is het spel Democracity ontwikkeld, waarin leerlingen als gemeenteraadsleden een stad moeten bouwen. Spelenderwijs ontdekken zij hoe besluiten worden genomen en wat er komt kijken bij het besturen van een stad.

Als het gaat om betrekken van jongeren dan bestempelt het college de rol en betrokkenheid van raadsleden wel als cruciaal. Ze kunnen onder meer betrokken worden als opdrachtgever of als jurylid. "Door rechtstreeks in contact te komen met raadsleden krijgen leerlingen een nog realistisch beeld van hoe besluiten tot stand komen, welke verantwoordelijkheden de raad heeft en hoe inwoners invloed kunnen hebben”, aldus het college.

Inwonersparticipatie

De gemeente Hengelo past inwonersparticipatie steeds meer toe de laatste jaren, met wisselende ervaringen, blijkt uit de praktijk. Dat bewoners via een co-creatieproces mochten meedenken over een nieuw marktplein, werd bijvoorbeeld door veel deelnemers als positief ervaren. Gaat het echter over het betrekken van inwoners bij het invoeren van betaald parkeren in de schil rondom Hart van Zuid, dan zijn de ervaringen van deelnemers niet overal even positief. 

Wisselende ervaringen

Er zijn inwoners die met gemengde gevoelens terugkijken op de zogenaamde buurtpanelsessies die werden gehouden. Er is bijvoorbeeld teleurstelling over de uitkomst van het traject 'dat al bij voorbaat vast leek te staan,' was een veelgehoorde reactie. Ook waren er bewoners die vonden dat er niets of onvoldoende met geluiden uit de buurt is gedaan.

De gemeente is er zich bewust van dat participatie geen schijnvertoning mag zijn, dus geen inspraak voor de bühne. "Met het opstellen van een plan van aanpak proberen we voorafgaand aan de participatie zoveel mogelijk te kijken naar waarom, waarover, wie en hoe. Hierbij realiseren we dat de laagste trede informeren, nog steeds in een fysiek gesprek kan, maar de mate van invloed beperkt is."

Duidelijke communicatie is daarin essentieel: "Het uitspreken van verwachtingen en scherp formuleren waar de participatie over gaat en waar niet, vraagt blijvend aandacht."