Nieuws

Enschede verzet zich niet tegen noodopvang, maar vertrouwen in 'Haagse mores' wel beschadigd

Het nieuwe kabinet moet nog van start, maar het vertrouwen in de Haagse werkwijze vanuit de Enschedese politiek heeft al een deuk opgelopen. Hoewel veel raadsfracties zich verplicht voelen om noodopvang te verlenen, valt het gedwongen aanwijzen van Hangar 18 voor 500 asielzoekers vanaf begin januari verkeerd. Dat bleek woensdagavond bij een spoeddebat, dat verder tot weinig nieuwe inzichten leidde.

Wilco Louwes

15 dec 2021 23:17

De vorige burgemeester, Onno van Veldhuizen, vroeg de gemeenteraad vlak voor zijn vertrek een standpunt over asielzoekersopvang in te nemen voordat het kabinet dat zelf zou doen. Het resultaat was een zorgvuldig debat met als uitkomst dat kleinschalige opvang verspreid over de stad een optie is.

Dat staatssecretaris Ankie Broekers-Knol de gemeente nu toch 'overrulet' is wrang. "Het kabinet heeft kennelijk geen actieve herinnering aan wat er een paar jaar geleden rond het Eschmarkerveld is gebeurd", zinspeelde Piet van Ek (SP) op de grote commotie en protesten die destijds ontstonden toen omwonenden zich overrompeld voelden door de komst van een azc.

Hakken in het zand

De opvang zal voor een periode van maximaal zes maanden zijn. Fracties op de rechterflank zetten de hakken in het zand of zinspelen nog steeds op verzet. "Er is maar een mogelijkheid: ons als één man faliekant tegen het besluit keren", aldus PVV-fractieleider Jan Willem Elferink. "Maximaal vertragen dus."

Coalitieleider Burgerbelangen zegt door de vertrouwensbreuk de komende jaren aan geen enkele extra inzet voor opvang van asielzoekers mee te werken. En de VVD typeert het beleid van 'eigen' staatssecretaris Ankie Broekers-Knol als 'de bijl in de solidariteit'. De liberalen houden juridische stappen nog open, maar daarvoor lijkt er in de gemeenteraad geen meerderheid te zijn.

Wensenlijstje

Bij andere partijen is er besef dat er tegen de komst van de noodopvang niets te doen lijkt. "Een anti-democratische beslissing. Dit is onbehoorlijk bestuur", repte CDA-fractieleider Ayfer Koç nadat ze zei dat de christendemocraten vanuit 'een warm hart en compassie voor de medemens' de plichten te voelen voor goede opvang. Maar niet zonder tegenprestaties.

Het CDA zal maandag in de gemeenteraad de burgemeester per motie een wensenlijstje meegeven voor de gesprekken met het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA). Eén van de wensen: het COA zal een 'duurzame investering' in de stad doen, zoals in het onderwijs of de natuur. Ook mag de stad geen financieel nadeel ondervinden en moet er een concreet plan voor dagbesteding komen, zodat de tijdelijke bewoners van Hangar 18 zich niet gaan vervelen, hetgeen volgens CDA tot excessen kan leiden.

'Slechte voorbereiding'

Het wensenlijstje wordt in de kern niet negatief ontvangen door andere fracties die wel positief tegenover de noodopvang staan. Dat zijn D66, PvdA, ChristenUnie en GroenLinks. Zij vinden dat 'we' dit met elkaar moeten doen. Echter hebben ook de meeste van deze partijen wel hun twijfels over de werkwijze van het kabinet.

Die twijfel is er niet bepaald bij GroenLinks. "Enschede had het beter aangekund als we beter voorbereid waren geweest, zodat kleinschalige opvanglocaties klaar waren geweest."

Niet de laatste keer?

"Dit is het dan schijnbaar, het nieuwe elan", begon BBE-raadslid Barry Overink zijn rede in het spoeddebat. Een sarcastische verwijzing naar het nieuwe regeerakkoord. Het mag dan formeel het demissionaire kabinet zijn dan dat het 'dienstbevel' heeft uitgevaardigd, het zijn de bewindvoerders van dezelfde partijen waarmee gemeenten de komende jaren verder moeten. En dat rigoureuze maatregelen niet worden geschuwd, is ook duidelijk. "Het staat letterlijk in het regeerakkoord", wijst burgemeester Theo Bovens op de zinssnede in het akkoord dat 'wanneer het algemeen belang dit nodig maakt' aanwijzingen zullen worden gedaan. Dit kan volgens Bovens van toepassing zijn om vele beleidsterreinen, zoals ook duurzaamheid. Dat kan gevolgen hebben. Bovens vindt het daarom wenselijk dat Twentse gemeenten hierover met elkaar het gesprek aangaan.

Gemeente springt COA bij

Al met al blijft er nog veel onduidelijk, vertelde waarnemend burgemeester Theo Bovens opnieuw. De eigenaar van Hangar 18 (Vliegveld Twente Evenementenlocatie) sluit waarschijnlijk donderdag een huurovereenkomst met het COA. Daaruit zal ook moeten blijken hoe er wordt omgegaan met (verkeers)veiligheid, dagbesteding, catering, vervoer en andere vraagstukken.

"Het lijkt er in ieder geval op dat de gemeente de dagbesteding voor haar rekening neemt", aldus Bovens. Vanwege de 'crisissituatie' heeft het COA daar momenteel zelf geen personeel voor. "Ja, dat kost ambtenaren. Maar we hopen op de inzet van veel vrijwilligers. En het is de bedoeling dat het COA over een paar weken of maanden die regie weer op zich neemt."