Bedreiging van lokale politici, vernielingen aan gemeentehuizen en zelfs brandstichting; de afgelopen tijd was het geregeld in het nieuws. Raadsleden in het hele land maken zich zorgen over uit de hand lopende protesten, met name tegen asielbeleid. In zogenoemde moties tonen de gemeenten Zaanstad en Zoetermeer zich solidair met de getroffen gemeenten en geven ze een signaal af aan het kabinet. In Hengelo wordt ook gesleuteld aan een statement, want: "Den Haag laat ons in de steek."
Het begon op 12 mei met een motie in de raad van de gemeente Zaanstad. Hij werd ingebracht door vijf partijen op de linkerflank en kreeg voldoende steun om aangenomen te worden.
De inbrengers refereren aan de 'gewelddadige protesten in de gemeenten Wijdemeren en IJsselstein, waarbij ook de gemeentehuizen doelwit waren'.
Volgens die motie is het 'van het grootste belang dat het politieke en bestuurlijke proces in een veilige omgeving, zonder dwang of intimidatie kan plaatsvinden' en wordt 'een aanval op een gemeentehuis beschouwd als een aanval op álle gemeentehuizen'.
De motie roept Den Haag op 'krachtig op te treden tegen het recente geweld en de groepen die daarvoor verantwoordelijk zijn en de decentrale overheden in woord en daad bij te staan in het voorkomen of beteugelen van gewelddadige incidenten'. De motie wordt gestuurd naar alle gemeenten met daarbij de suggestie om een soortgelijke motie ook daar in stemming te brengen.
In Zoetermeer was men er als de kippen bij. Bovendien was de raad daar een stuk eensgezinder dan in Zaanstad. Waar in Zaanstad 'slechts' 70% instemde, sprak in Zoetermeer de volledige raad zich uit tegen agressie tegen politici en gemeentehuizen. Ook Zoetermeer deelde de motie met de rest van Nederland en in Hengelo pakte GroenLinks-PvdA de handschoen op.
Fractievoorzitter Nicolien Boekhoudt heeft inmiddels contact gezocht met haar collega-fractievoorzitters en hoopt na de zomer ook met een motie te kunnen komen. "De uitdaging zit 'm in het feit dat iedereen achter de tekst moet staan en tegelijk moet het wel iets uitstralen. Je wilt dat de hele raad zich uitspreekt tegen agressie, maar tegelijk mag het niet bij wat abstracte bewoordingen blijven."
Boekhoudt vindt het vooral belangrijk om te laten zien dat het hier niet om een links-rechts discussie gaat: "Geweld kan nooit een middel zijn om iets te bereiken. Dat vindt ook mijn collega Brian Geertshuis van Forum voor Democratie. In Hengelo zijn we als raad nu bezig met het opstellen van een agressieprotocol. Daarin zitten naast Brian en ik ook Sebastiaan van der Pal van D66. Die drie partijen krijgen veel te maken met online bedreigingen."
"De motietekst moet dat ook uitstralen: het is geen partijpolitieke discussie en je moet het los zien van de asieldiscussie."
Brian Geertshuis is het daarmee eens: "Als raadslid moet je in the heat of the moment alles kunnen zeggen. Als er straks in Hengelo ook een motie ligt, zullen wij daar mee instemmen, mits we ons volledig kunnen vinden in de tekst."
Geertshuis en zijn partij kregen in verkiezingstijd, net als raadsleden van GroenLinks-PvdA en D66, te maken met online haat. "Waarschijnlijk zijn onze eigen achterbannen verantwoordelijk voor die berichten richting de andere partijen. Hopelijk kunnen we met een gezamenlijk statement laten zien dat zoiets gewoon niet oké is. Politieke discussies moet je altijd op de inhoud kunnen voeren."
Boekhoudt ziet een motie niet alleen als een signaal, maar wil ook echt iets bereiken. "Net als die andere twee gemeenten moeten wij ook laten weten aan Den Haag dat we ons als raadsleden in de steek gelaten voelen. De woningen van burgemeesters en wethouders krijgen altijd een veiligheidscheck, dat gebeurt bij raadsleden nooit. Nou is dat misschien ook niet nodig, maar iets meer aandacht voor onze veiligheid zou niet verkeerd zijn."
Daarnaast moet het kabinet zich altijd uitspreken als er geweld wordt gebruikt tegen lokale politici, vindt Boekhoudt: "Als je dat niet doet, gaan mensen denken dat het normaal is, maar het ís niet normaal."