De laatste banden rolden een paar weken geleden al van de band, maar vandaag was het dan echt einde oefening voor de bandenfabriek van Apollo Vredestein in Enschede. Na 78 jaar zijn de deuren gesloten. En dat doet pijn, vertellen medewerkers. "Het is een zwarte dag."
Een vrouw slaat een arm om haar man heen. Een traan vloeit. Verderop klinkt 'Stand By Me' uit de speakers.
Honderden medewerkers verzamelden zich vanmiddag op de parkeerplaats van de bandenfabriek in het havengebied van Enschede. Het is klaar, over en uit. Zo'n 450 tot 500 medewerkers verliezen hun baan. Moederbedrijf Apollo verplaatst de bandenproductie naar Hongarije en India, waar de lonen en productiekosten een stuk lager liggen.
Voor veel medewerkers is het een hard gelag. Sommigen werken er al decennia, waaronder de 54-jarige Gerben van Dam. "Het is een zwarte dag", zegt hij gelaten. "Het is afgelopen. Finished. Het is een heel raar gevoel, want ik heb hier 32 jaar met heel veel plezier gewerkt. Met mooie collega's. Dus ja, het was geweldig."
Het woord 'familie' valt vaak op de parkeerplaats, waar een barbecue is georganiseerd als afscheid. "Er waren collega's die we meer zagen dan onze familie thuis", zegt een medewerker. Zijn collega Gerwin voegt toe: "Een derde werk je, een derde slaap je en een derde ben je thuis. Collega's zijn als familie gaan voelen en dat valt nu allemaal weg."
Meer reacties in de video:
Medewerkers over sluiting bandenfabriek Enschede: 'Het is een zwarte dag'
Paolo Oddo vertrekt "toch wel een beetje verbitterd" bij Vredestein in Enschede. Hij was tevens voorzitter van de ondernemingsraad, waardoor hij een belangrijke stem had over onder meer de vertrekregelingen voor medewerkers.
"Financieel hebben we een goede regeling eruit weten te slepen, maar het is een doekje voor het bloeden", vindt Oddo. "Vooral omdat ik het nog steeds niet nodig vind dat de fabriek dicht moet."
"Het is allemaal veel goedkoper in India en Hongarije", zegt Van Dam over het sluiten van de fabriek. "Als het hier allemaal zo duur is, en de Staat heeft er niets aan gedaan, dan doe je er niks aan." Dat zien ook andere collega's. "Alle zware industrieën verdwijnen langzaam uit Europa en wij zijn er één van."
Veel van de 500 medewerkers hebben overigens alweer een nieuwe baan gevonden, bleek eerder. Al geldt dat niet voor iedereen. "Ik ga eerst een paar maanden vakantie vieren", zegt Van Dam. "En dan zien we wel wat er op het pad komt."
Na decennia is er een einde gekomen aan de productie van banden in Enschede. Vredestein opende in de jaren veertig een fabriek in het havengebied. In 2009 nam Apollo Tyres de fabriek over.
Omstreden was de opening van een nieuwe fabriek in Hongarije, in 2017. Dankzij bijna 100 miljoen euro aan Europese steun kon de fabriek gebouwd worden. Het leidde er uiteindelijk toe dat steeds meer 'dure' arbeidsplaatsen uit Enschede naar het Oost-Europese land verdwenen.
In 2020 was er al een massaontslag waarbij 750 mensen hun baan verloren. Zelfs toenmalig minister-president Rutte bemoeide zich daarmee, maar hij kon het verlies van de arbeidsplaatsen niet voorkomen. Zes jaar later gaat de fabriek nu helemaal dicht.