Nieuws

Enschedese raad maakt 'flexwijk' in sneltreinvaart mogelijk, buurt blijft sceptisch

Het was op voorhand eigenlijk wel duidelijk dat de gemeenteraad van Enschede maandagavond zou instemmen met een bouwplan voor 196 woningen aan de Telgendijk. Al klinken er ook zorgen en kritiek. Maar langer uitstellen vindt het college onwenselijk. Behalve het zeker stellen van een aansluiting op het elektriciteitsnet speelt ook een verkregen rijkssubsidie een rol. Hoe dan ook: een groep buurtbewoners blijft sceptisch over de ontwikkelingen in het gebied tussen de Stokhorstvijver en de spoorlijn.

Wilco Louwes

Vandaag 23:40

Vanaf het moment dat de plannen voor de nieuwe woonwijk bekend zijn, leven er bij een deel van de omwonenden ook grote zorgen over de afwikkeling van het verkeer. Met name rondom de spoorbrug aan de Noord Esmarkerrondweg, waar nu al regelmatig ongelukken gebeuren. Als het door de komst van de woonwijk drukker wordt op die straat, zal die situatie niet verbeteren.

Aanpassingen in bouwplan

Aanvankelijk was het de bedoeling dat er 223 woningen gebouwd zouden worden. In de huidige plannen zijn dat er nog 196. Namelijk 147 sociale huurwoningen en 49 koopwoningen. En waar de wijk eerst volledig ontsloten zou worden aan de westkant via een nog te realiseren kruispunt aan de Noord Esmarkerrondweg, krijgt het grootste deel van de woningen nu juist een aansluiting op de Telgendijk/Klein Boekelerveldweg aan de oostzijde.

De zorgen bij omwonenden zijn daarmee niet weggenomen. De Esmarkerbrug is nu al een knelpunt en dat zal niet minder worden, zeggen zij. Een extra kruispunt op 150 meter van die brug maakt het niet overzichtelijker. Het college erkent het huidige knelpunt, maar denkt dat de situatie niet ernstig zal verslechteren. Saillant: het effect van de wijk op de spoorbrug is in de verkeersonderzoeken niet uitgewerkt.

Lees verder onder de afbeelding.

Dat er gedurende de planvorming twee verschillende verkeersonderzoeken (eentje met en eentje zonder de spoorbrug) in omloop bleken, stelt het vertrouwen van omwonenden verder op de proef. Die verwarring betreurt het college. De uitleg is dat er twee onderzoeken door elkaar zijn gelopen. Eén ervan richt zich op de ontsluiting van de woonwijk, de ander bekijkt de gevolgen van een eventuele afsluiting van de Esmarkerbrug als in de toekomst een autotunnel onder de spoorlijn aan de Euregioweg wordt gerealiseerd.

Wachten op elektrificatie

Volgens wethouder Marc Teutelink hebben de spoorbrug en het nieuwbouwplan zelfs niets met elkaar te maken. Maar hij zegt wel aandacht te hebben voor de smalle brug. De wens is zelfs dat deze wordt vervangen voor een volwaardige brug voor auto's en fietsers. Het logische moment daarvoor is de noodzakelijke elektrificatie van de spoorlijn, rond 2032.

“Als je echt snelheid wil maken, zorgt dat voor spanning”

Malkis Jajan, wethouder

"De planning, uitwerking en financiering ligt bij ProRail", aldus Teutelink. Geen garanties. "Maar als het zover komt, dan wordt ook van ons (de gemeente, red.) een forse bijdrage verwacht." In het najaar worden de uitkomsten van een onderzoek van ProRail naar verschillende scenario's verwacht. Tot nu toe leek ProRail niet te porren voor het vervangen van de brug voor autoverkeer, omdat deze er pas sinds 2014 ligt en de brug voor autoverkeer elektrificatie niet in de weg zou zitten.

Een door Burgerbelangen ingediende motie, waarin wordt opgeroepen om de vervanging van de brug topprioriteit te maken, is door de gehele gemeenteraad gesteund.

Haast om stroomaansluiting

Afgelopen week ontstond wat consternatie, omdat er al een omgevingsvergunning voor de bouw van vier appartementencomplexen aan de Telgendijk is verleend terwijl de besluitvorming over het plan in de gemeenteraad nog moest geschieden. Het blijkt echter niet te gaan over een vergunning die het bouwen daadwerkelijk mogelijk maakt, maar waarin wordt vastgesteld dat het bouwen technisch mogelijk is.

Aan deze vergunning zit een zogeheten 'huisnummerbesluit' gekoppeld. Zo'n besluit is nodig om een aansluiting op het elektriciteitsnetwerk te reserveren. Vanwege schaarste op het stroomnet is zo'n reservering bij Enexis alleen nog mogelijk als deze voor 1 juli is ingediend. Kortom: er was haast geboden, maar de aansluiting van de 147 flexwoningen is nu verzekerd.

Kavelverkoop belangrijk

Nu de deadline voor de elektriciteitsaansluiting is gehaald, vinden sommige raadsfracties - net als het collectief van buurtbewoners - dat er niet veel haast is geboden om het omgevingsplan vast te stellen. Dat zou onder meer ruimte bieden voor een diepgaande verkeersanalyse.

Lees verder onder de afbeelding.

Daarnaast zijn er ook financiele vraagstukken. Want de opbrengst van de verkoop van 49 bouwkavels is een belangrijke dekking voor het totale bouwplan. En juist voor die woningen is er dus op voorhand geen zekerheid van een stroomaansluiting. Wat als de kavels niet (voorspoedig) worden verkocht?

Woningen voor Oekraïners

Maar volgens het college is in tijden van woningnood bij elk bouwplan haast geboden. Bovendien blijkt er ook achter een rijkssubsidie die voor de ontwikkeling van de wijk wordt ingezet tijdsdruk te zitten. In oktober 2025 heeft Enschede ruim 2 miljoen euro ontvangen vanuit de Stimuleringsregeling Flex- en Transformatiewoningen (SFT).

Aan deze subsidie kleeft de voorwaarde dat er binnen anderhalf jaar begonnen moet zijn met bouwen. Dat is dus april 2027. Veel vertraging kan de gemeente dus niet gebruiken. Een andere voorwaarde is dat 30 procent van het aantal sociale huurwoningen voor een periode van minimaal tien jaar wordt gereserveerd voor statushouders of ontheemden uit Oekraïne. In dit project gaat het dus om minimaal 45 woningen die volgens het college 'maximaal 5 jaar' met eventuele verlenging worden gereserveerd.

Veel aanvullingen

Dat de gemeenteraad voor het omgevingsplan en de grondexploitatie van bouwplan Telgendijk zou stemmen (alleen PVV, FVD, BVE en Partij voor de Dieren waren tegen) was op voorhand wel duidelijk. Maar er werden uiteindelijk negen moties en amendementen in stemming gebracht in een poging het voorstel aan te passen of aan te vullen.