De afgelopen jaren heeft de gemeente Enschede in alle stilte al meer dan twintig appartementen in de binnenstad en meerdere grote stukken grond in het buitengebied opgekocht. Dit alles om in de toekomst twee belangrijke ontwikkelingen mogelijk te maken: bouwplannen Driehoek-Noord en Horstmanpark. De aankoop van de bijna dertig percelen is mogelijk, omdat er op de locaties een zogeheten voorkeursrecht voor de gemeente Enschede geldt. En omdat lokale politici die verantwoordelijkheid uit handen hebben gegeven, is er voor geen van de aankopen toestemming van de gemeenteraad nodig geweest.
In 2023 is er een potje met geld opzij gezet voor het aankopen van strategische bouwgronden die de gemeente Enschede onder eigen regie zou willen ontwikkelen. Actief grondbeleid, heet dat in bestuurlijke vaktaal. Als het gaat om gronden die op een lijstje met belangrijkste ontwikkelgebieden van Enschede staan, mag het college dat potje geld naar eigen believen inzetten. Zo kan het zijn dat er al actief percelen zijn verworven bij het Horstmanpark in Enschede-Noord en bij de appartementencomplexen tegenover het Stadskantoor.
Op beide locaties geldt het zogeheten voorkeursrecht. Dat houdt in dat eigenaren die hun gronden of panden willen verkopen, deze eerst bij de gemeente moeten aanbieden. Die heeft dus een eerste optie tot koop. In november 2024 is het voorkeursrecht officieel bekrachtigd op de 83 percelen (waarvan zo'n 60 appartementen) in het gebied tussen de Deuringerstraat, Hengelosestraat en de Raiffeisenstraat. Daarna heeft de gemeente naar eigen zeggen onderhandeld met verschillende eigenaren. 'Deze onderhandelingen hebben geleid tot het sluiten van koopovereenkomsten'.
23 overeenkomsten om precies te zijn, waaronder 21 appartementen en het pand van Mediant. Over de (totale) koopsom doet de gemeente geen uitspraken in een raadsbrief. Maar 1Twente heeft een aantal koopsommen achterhaald. In maart 2024 werd het appartement aan de Deurningerstraat 1-203 voor 150.000 euro aangekocht en een paar maanden later nummer 7-302 voor 220.000 euro. In april 2025 telde de gemeente voor zowel Hengelosestraat 32-205 als 34-203 ruim 217.000 euro neer. Naar schatting is er zo al meer dan 4,2 miljoen euro alleen aan appartementen uitgegeven.
Uiteindelijk is het de bedoeling dat vier appartementencomplexen tegenover het stadskantoor tegen de vlakte gaan. In het gebied wil de gemeente een nieuw en modern woningbouwplan mogelijk maken. Tot die tijd worden in de aangekochte appartementen Oekraïense vluchtelingen opgevangen. Voor deze tijdelijke vorm van opvang ontvangt de gemeente Enschede een subsidie van de Rijksoverheid.
Ook bij het Horstmanpark heeft de gemeente niet stilgezeten. Hoewel het sportpark zelf al gemeentelijk bezit is, moeten er nog een aantal (grote) stukken grond daaromheen worden verworven om de bouw van een nieuwe woonwijk mogelijk te maken. Op een van de percelen waarop het voorkeursrecht rust, staat nu nog een varkenshouderij. Met drie eigenaren van in totaal vier percelen aan de Pompstationweg is inmiddels een koopovereenkomst afgesloten. Omdat van woningbouw voorlopig nog geen sprake is, bekijkt de gemeente welke tijdelijke invulling er mogelijk is op de percelen.