Hengelose jongerenwerkers maken jeugd weerbaar: ‘Veiligheid vormt een rode draad in ons werk’

Jongerenwerkers hebben dagelijks van doen met het thema veiligheid: “Ik denk dat het als een rode draad door ons werk loopt”, zegt Dennis Meenhuijs, jongerenwerker bij Skillz Jongerenwerk. Veiligheid is vaak een gevoel, dat door iedereen weer anders wordt ervaren, zegt Meenhuijs: “Het is sociaal, fysiek. Alles eigenlijk.” 

Op straat, op school, maar ook online zijn de jongerenwerkens aanwezig. “We rijden volop rond met onze mooie Skillzbus en dan gaan we ook naar plekken waar overlast is om met de jongeren in gesprek te gaan.”

Uit de anonimiteit

Die aanpak werk goed: “Je haalt op die manier op waar de jongeren behoefte aan hebben en haalt ze uit de anonimiteit.” Ze brengen de buurtbewoners die overlast ervaren en de jongeren met elkaar in contact. “Buurtbewoners zeggen bijvoorbeeld: ‘ja, ze staan daar met capuchon op en dat voelt onveilig voor mij.’ Terwijl de jongeren de capuchon opdoen, omdat ze zich bekeken voelen”, zegt Meenhuijs.

Het gaat de laatste tijd veelvuldig over veiligheid op straat. Ook in Hengelo zijn er plekken waar jongeren zich onveilig voelen: “Het verschilt heel erg per plek. De onveiligheid op straat is natuurlijk anders dan op school. Je hebt op school te maken met pesten door leeftijdsgenoten, terwijl je op straat juist te maken hebt met andere groepen en van verschillende leeftijden.”

De verschillende fietstunnels worden met name als onveilig ervaren. Zeker 's avonds. “Een oud-collega, die tegelijk graffiti-artiest was en is (Joris ten Vaarwerk, red.), heeft met een groep jongeren een viertal fietstunnels met graffiti opgeknapt. Dat maakt zo'n plek net iets minder eng.”

De weerbaarheid vergroten onder jongeren is één van de belangrijkste taken van de jongerenwerkers, bijvoorbeeld via weerbaarheidstrainingen en lessen op scholen. Maar er is nog een wereld waar jongeren actief zijn: online en op sociale media, zoals SnapChat en Telegram.

Algoritmes

Vaak hebben leraren of ouders moeite om mee te krijgen wat er online allemaal gebeurt, zeker als ze zelf niet technisch onderlegd zijn. De wereld is kleiner geworden voor jongeren, vertelt Meenhuijs: “Toen ik op de middelbare school zat, hadden we alleen Hyves. Daar zag je alleen wat je vrienden aan het doen waren. Tegenwoordig krijgen ze alles mee, vanuit de hele wereld zien zij dingen voorbijkomen.”

Depressie

“Kijk, aan de ene kant is dat heel positief, want je hebt veel kennis tot je beschikking. Maar het kan ook gevaarlijk zijn.” De algoritmes op social media kunnen je ook bepaalde filmpjes voeden die niet geschikt zijn voor jongeren. Meenhuijs en Prijs zien dan ook wel eens dat jongeren met bepaalde klachten zichzelf online diagnosticeren. “Als je zo'n video maar lang genoeg kijkt, wordt het algoritme ook verder gevoed, tot dat straks je hele feed vol zit met dit soort video's en dan gaan ze bij zichzelf denken dat ze bijvoorbeeld ook een depressie hebben”, zegt Prijs

Weerbaarheid

De jongerenwerkers zorgen ervoor dat ze continu worden bijgespijkerd over de leefwereld van jongeren: “Via spellen kunnen wij zelf ook meer kennis opdoen over bepaalde zaken en probeer je ook overal van op de hoogte te zijn om dat gesprek met de jongeren te kunnen voeren”, zegt Jongerenwerker Kevin Prijs.

Kaartspel

Eén van die spellen is ‘De online wereld’, een spel gebaseerd op het populaire kaartspel Shit Happens. Het kaartspel is ontwikkeld door Skillz en studenten van het Honneursprogramma van Saxion. 

OnlyFans

Honderd jongeren en honderd professionals uit het welzijnswerk hebben daarvoor allerlei situaties beoordeeld op de mogelijke impact die zo'n situatie op een jongere kan hebben. Soms echt gebeurd, soms verzonnen. “Bijvoorbeeld: je komt je leraar tegen op een OnlyFans-account. Is niet echt, maar zou het wel kunnen zijn. Met het spel kun je op een laagdrempelige manier het gesprek starten over zo'n scenario.”

Een gesprek beginnen is namelijk best lastig als er sprake is van een generatiekloof: “Veel ouders zullen het wel herkennen dat het lastig is om bijvoorbeeld tijdens het eten over dingen te hebben die ze online tegenkomen. Met het spel kun je het gesprek makkelijker beginnen.”

Vallen en opstaan

Door overal aanwezig te zijn hopen Meenhuijs en Prijs jongeren te kunnen helpen en vooral ook een luisterend oor te bieden. “Het belangrijkste is dan ook dat ze weten dat wij er altijd voor ze zijn en dat er niet direct geoordeeld wordt”, zegt Meenhuijs. “Het is natuurlijk vaak ook gewoon leeftijdsadequaat gedrag wat ze vertonen. Het vallen en opstaan hoort er nu eenmaal bij”, sluit Prijs af.