Hengelose fotograaf Bert Bertelink kijkt al bijna 65 jaar door zijn lens, maar denkt nog lang niet aan stoppen

Bertelink vertelt hoe hij destijds is begonnen in 1961. “Dat was bij mijn ouders thuis. Toen ben ik met één van de dochters van fotograaf Van Beurden Hendrix getrouwd en naar de Marktstraat verhuisd." In 1964 vestigde hij zich in een pand aan de Langestraat, waar de winkel nog altijd zit. "In het bovenhuis was de studio. Ik moest daar ook groepen fotograferen. Acht tot negen mensen ging nog, maar als het er meer waren, moest ik ze haast aan het behang plakken.”

Van stadhuis naar landgoed

Het maken van fotoreportages bracht hem op boerderijen, in stadhuizen en op landgoederen als Landgoed Twickel, waar hij bruidsparen vastlegde in tuinen en parken. “Heel decent maakte ik dan hier en daar wat foto’s in mijn colbertjasje en met stropdas. Zien zonder gezien te worden. Das war einmal.”

Reportages werden gemaakt met een Leica-kleinbeeldcamera, maar voor de belangrijke buitenfoto’s werd de zware Rolleiflex gebruikt. Dat is een klassieke analoge camera met twee lenzen, die foto’s maakt op middenformaatfilm van 60 × 60 millimeter.

“Het 6×6-formaat maakte grote afdrukken mogelijk, perfect voor de etalage”, zegt Bertelink. Of hij werk kan laten zien? Bertelink zoekt achter in de winkel en komt kwiek met een grote foto aanlopen. “Kijk, hier zie je mij met de echte Rolleiflex. Je ziet wat ’n mooi jong kerelke ik nog was. Dat is dus meer dan 60 jaar geleden!”

“We probeerden altijd voor de etalage iets te doen waar de Hengeloër zelf op stond. Dat was voor hen natuurlijk ook interessant en aan het einde van de rit kregen ze die foto altijd.” De fotograaf laat een groepsportret zien. “Dit groepje heb ik zo van de straat geplukt, omdat ze hiervoor een beetje zaten te borrelen. Ik zeg: kom binnen voor een foto, en hup, in de etalage.”

Contacten met mensen

Het leukste van het vak? “De contacten met mensen. Dan zit je op de boer, dan zit je op een landgoed. Daardoor ken ik veel Hengeloërs en Twentenaren. En die kom ik nu soms weer in het verpleeghuis tegen.” Daar is hij veel te vinden, waar hij foto’s maakt van mensen die zelf niet meer naar de winkel kunnen komen.

Het fotograferen is daarbij soms bijzaak. “Ik begin altijd met een praatje over het Hengelo van vroeger”, zegt hij. Die gesprekken worden gewaardeerd. “Mensen vinden het leuk om nog eens met een oude baas te kletsen.”

Hoewel digitaal al jaren de norm is, ziet Bertelink sinds 2022 een opvallende kentering. Analoge fotografie is terug, vooral onder jongeren. “Het spel is gewoon leuk, dat klikken en het werken met diafragma en sluitertijden", vertelt hij. Volgens hem doet de kwaliteit niet onder voor digitaal, maar draait het vooral om de beleving en nostalgie. 

Lokale verbondenheid

Wie Bertelink hoort praten, hoort meteen zijn afkomst. Hij is een trotse Tukker en spreekt met liefde zijn dialect. Die lokale verbondenheid zie je terug in de honderden ansichtkaarten die hij heeft gemaakt van Twente. Van molens met dreigende wolkenluchten tot spontane straatportretten: het Twentse karakter weet hij feilloos vast te leggen.

“Kijk”, wijst Bert aan, “hier hebben we de nieuwe molen bij Delden met een mooie wolkenpartij. Dat vind ik zelf wel een ‘trouvaille’ (Frans voor een buitenkansje, red.), dat die wolken er zo mooi overheen zweven.”

Zijn humor en bescheidenheid maakt de fotograaf geliefd, maar wie denkt dat Bertelink op hoge leeftijd achter de geraniums zit, heeft het mis. Op 87-jarige leeftijd is hij nog dagelijks in de winkel aan de Langestraat te vinden en zo’n 40 uur per week in touw. 

Hoe kun je dat 60 jaar volhouden? “Door gezond te leven en niet te veel in de bar te hangen. En ik doe het met veel plezier.”

Ontwikkelen en printen in kleur en zwart-wit

Na al die jaren blijven de klanten komen. "Dat heeft ook te maken met de goede en snelle service. Wij zijn in Twente een van de weinigen die nu nog in kleur en zwart-wit ontwikkelen en printen. De hernieuwde belangstelling voor de analoge fotografie brengt ook weer nieuwe klanten binnen. Jongelui vinden analoog fotograferen weer leuk."

Nog jaren vooruit

Zoon Martin heeft de zaak, die inmiddels ruim zestig jaar bestaat, overgenomen en ook kleindochter Lotte werkt er nu. "Daar zijn we heel blij mee, want zij heeft heel veel verstand van alle knopjes en van social media”, zegt Bertelink. 

“We zijn de laatste fotohandel in Hengelo en dus ook de beste,” lacht Martin Bertelink. Senior slaat de armen om zijn zoon en kleindochter heen en zegt trots: “Met deze krachten kunnen wij nog jaren voort, dus kom langs, wíj maken pasfoto’s!”

Videoreportage door Bert van der Molen