Stikstofregels zitten opwaardering Hengelose waterzuivering in de weg; verbouwing wordt mogelijk afgeblazen

Wat is er aan de hand? De beschikbare stikstofruimte* in de huidige natuurvergunning mag niet gebruikt worden bij de ontwikkelingen op de waterzuivering. De provincies Overijssel is daarom zeer terughoudend met het verstrekken van nieuwe natuurvergunningen. Dit leidt er mogelijk toe dat de verbetering van zuivering Hengelo niet voor 2028 kan worden afgerond.

Waterschap Vechtstromen laat bij monde van woordvoerder Frank Brouwer weten dat het waterschap nu onderzoekt of er toch nog mogelijkheden zijn om de benodigde vergunningen te verkrijgen: "We zijn daarvoor ondermeer in overleg met de provincie. Als dit begin januari 2026 nog niet is gelukt, dan zijn we van plan om te stoppen met de voorbereiding van de werkzaamheden in Hengelo." 

Onvoldoende

In Hengelo worden dan binnen de huidige vergunning alleen verbeteringen uitgevoerd op de bestaande zuivering. Dit levert weliswaar een verbetering van de waterkwaliteit op, maar die is niet voldoende om de doelen te halen die de Kaderrichtlijn Water stellen.

De woordvoerder: "In Hengelo zit het probleem niet bij de bouw zelf, maar bij het inwerkingstellen van de nieuwe installatie. Bij het 'aanzetten' zou te veel stikstof vrijkomen."

Dit probleem speelt alleen in Hengelo, vertelt Brouwer: "Niet op elke locatie nemen we dezelfde maatregelen. Dat heeft te maken met wat de huidige installatie al uit het water haalt en wat er ter plekke aan voedingsstoffen in het water zit."

Met de aanpassingen die nu gedaan worden, wordt overigens niet elke vervuiling uit het water gehaald, benadrukt de woordvoerder: "Zo zitten er tegenwoordig steeds meer medicijnresten en microplastics in het water. Hoe we die er allemaal uit krijgen, daarvoor worden in de toekomst stappen gezet. Nu gaat het uitsluitend om fosfor en stikstof, zogeheten voedingsstoffen."

Hogere kosten

Voor zes van de negen zuiveringen hebben aannemers al een inschatting van de kosten gegeven. Die blijken hoger uit te vallen dan tot nu toe gedacht. Het budget moet worden verhoogd van 182,5 miljoen naar 207 miljoen euro. Brouwer daarover: "Belangrijkste redenen voor de verhoging zijn: meer inzet van elektrisch materieel, onvolledige of onderschatte bouwteamkosten, ontwerpen die ingewikkelder zijn dan gepland, aanvullende wensen en eisen en prijsstijgingen in de markt. De kostenverhoging valt overigens binnen de marge die hiervoor is afgesproken."

De woordvoerder laat weten dat het waterschap er alles aan doet om de werkzaamheden aan de zuiveringen voor eind 2027 afgerond te hebben en qua kosten binnen de afgesproken marges te blijven.

Het dagelijks bestuur van het waterschap nam op dinsdag 23 september een voorgenomen besluit over de aanpak van de zuivering Hengelo en de kostenstijging. Het algemeen bestuur neemt nog deze maand een definitief besluit.  

* De Raad van State heeft op 18 december 2024 de regels voor het zogeheten 'intern salderen' bij stikstof aangepast, waardoor voor veel meer situaties een natuurvergunning nodig is en de beoordeling strenger is. Intern salderen, waarbij vrijgekomen stikstofruimte wordt gebruikt voor nieuwe activiteiten, is nu  bijvoorbeeld vergunningplichtig.