Historische stadswandeling door oorlogsverleden Enschede: Doe mee!
Twente
Enschede
Borne
Almelo
Oldenzaal
Interview
Video

Crematoria Twente 'viert' 50-jarig jubileum: '53 jaar geleden was cremeren nog verboden'

Crematoria Twente bestaat 50 jaar. In 1971 opende de organisatie het eerste crematorium in Enschede. Inmiddels zijn er vier locaties in Twente, die een groot deel van de crematies in de regio verzorgen. Op zondag 2 mei werd het jubileum ‘gevierd’.

Ontstaan

In 1971 werd de eerste locatie van de organisatie geopend in de gemeente Enschede, in Usselo. ‘Enschede-Usselo’ werd al snel een bekend begrip in de regio. Tomassen: “Deze opening was bijzonder, omdat het nog maar drie jaar was toegestaan om te cremeren. Voor die tijd was het nog verboden. Pas na een wetsvoorstel in 1968 was cremeren officieel mogelijk en besloot een aantal gemeenten in Twente een crematorium op te zetten.”

Verboden

De katholieke kerk heeft cremeren lang verboden. In de jaren ’60 gaf de kerk aan geen voorstander van cremeren te zijn, maar het wel toe te staan. Na de wetswijziging was er snel veel vraag naar cremeren. Tomassen: “Vooral in een arbeidersregio als Twente wilden mensen zich niet de wet laten voorschrijven door de kerk. Er was meteen veel animo voor crematies. Mensen kwamen van ver, omdat Enschede-Usselo het enige crematorium in de regio was.”

icon_main_quote_red_glyph

"De opening vijftig jaar geleden was bijzonder, omdat het nog maar drie jaar was toegestaan om te cremeren. Voor die tijd was het nog verboden."

Harriët Tomassen, directeur Crematoria Twente

Locaties

Inmiddels zijn twaalf gemeenten onderdeel van de organisatie, die nu vier locaties telt: Enschede, Almelo, Borne en Oldenzaal. Tomassen: “We hebben besloten om voor kleinschaligheid te gaan. Daarom hebben we deze nieuwe locaties opgezet, zodat mensen vanuit Oldenzaal bijvoorbeeld niet helemaal naar Usselo hoeven te komen. De mensen uit dat gebied zijn erg blij met een crematorium dichtbij. Mensen nemen graag afscheid in hun eigen omgeving.”

Vroeger en nu

In de afgelopen vijftig jaar is er veel veranderd in de crematoria van de organisatie. Naast het stijgende aantal crematies, is het interieur bijvoorbeeld veranderd. Zo is de verbouwde locatie in Enschede vorig jaar heropend. Ook in de techniek is veel veranderd, zoals het maken van opnames tijdens de dienst of het thuis kunnen meekijken via livestreams.

icon_main_quote_red_glyph

"Vroeger stond de dienst al vrij vast, Nu geven nabestaanden veel meer hun eigen, persoonlijke tintje aan een dienst."

Harriët Tomassen, directeur Crematoria Twente

Persoonlijk tintje

Ook het gebruik van muziek is veranderd tijdens uitvaarten. De cassettebandjes en LP’s hebben plaatsgemaakt voor digitale platen en livemuziek. Nog een belangrijke verandering: tegenwoordig staan de wensen van de nabestaanden voorop. “Vroeger stond de dienst al vrij vast”, vertelt de directeur. “Nu geven nabestaanden veel meer hun eigen, persoonlijke tintje aan een dienst. De overledene en de wensen van de nabestaanden staan meer centraal. Koffie en cake kunnen nog steeds, maar nu wordt een borrel na afloop bijvoorbeeld ook steeds gebruikelijker.”

Betekenisvol

Tomassen: “Elke uitvaart is weer bijzonder. Laatst reden we bijvoorbeeld een motor binnen van de overledene tijdens de dienst. Het werk is erg betekenisvol. We doen heel erg ons best, want een uitvaart kun je maar één keer doen. Ik vind mijn werk daarom erg mooi om te doen.”

Voordracht
Verschillende dichters uit de regio lazen eigen werk voor tijdens de poëziewandeling © Marriët de Beer

Jubileum

Op zondag 2 mei ‘vierde’ het crematorium het 50-jarig jubileum. De bijeenkomst werd geopend met de onthulling van beelden van Hengelose kunstenaar Rinus Roelofs. Daarna heeft de burgemeester de poëziewandeling geopend. In het gedenkpark in Usselo zijn vijftien gedichten neergezet, die allemaal iets te maken hebben met de dood en herinneren. Naast de bijeenkomst van zondag, besteedt de organisatie nog meer aandacht aan het jubileum, bijvoorbeeld met de online theatervoorstelling ‘Geen Moederdag’.

Poëziewandeling

De poëziewandeling is de komende tijd nog steeds te bewandelen, door het gedenkpark bij de locatie Enschede-Usselo. Met een QR-code op de parkeerplaats van het crematorium of met een folder van de receptie, ontvang je de wandelroute. Onderweg kom je de gedichten tegen, met bijbehorende QR-codes waarmee je de gedichten kunt beluisteren. Tomassen: “We willen met deze wandeling graag laten zien hoe mooi het park is. Iedereen is welkom!”