De gemeente Haaksbergen wordt vanaf 1 januari 2027 zelf exploitant van het Huis van Haaksbergen. Stichting Wijkracht krijgt de exploitatie van het pand aan de Blankenburgerstraat financieel niet rond en heeft de huur opgezegd. De gemeente scheldt daarom ruim 109.000 euro aan onbetaalde huur kwijt.
De gemeente neemt ook de zes medewerkers van Wijkracht over. Zij regelen dagelijks de praktische en technische zaken en doen 'de lichten aan'. Omdat het een overgang van onderneming is, gaan hun arbeidsvoorwaarden mee naar de gemeente. Twee medewerkers van de welzijnsorganisatie gaan binnenkort met pensioen.
Wijkracht wijt de financiële problemen mede aan onvoldoende subsidie van de gemeente. In de brief wijst de stichting ook op een fors tekort sinds 2024. Vorig jaar was dat tekort meer dan 300.000 euro. "Wijkracht heeft op korte termijn geen oplossing voor het probleem", zegt wethouder Johan Niemans in een persmoment. Hij is binnen het college verantwoordelijk voor het vastgoed van de gemeente. De gemeente heeft volgens hem weinig keus, omdat zij eigenaar is van het gebouw.
Sinds 1 juli is er volgens het raadsvoorstel bijna 146.000 euro aan huur onbetaald gebleven. De gemeente scheldt ruim 109.000 euro daarvan kwijt, de huur van de periode waarin zij met Wijkracht om tafel zat over de toekomst.
Het Huis van Haaksbergen is de opvolger van theater De Kappen, dat het financieel al niet droog kon houden. Wijkracht noemt het in een memo van juni zelf een 'hoofdpijndossier'. Volgens de stichting begon het Huis in 2024 zonder volledige financiële onderbouwing en eigen financiering. Ook ontbraken duidelijke afspraken over de gemeentelijke subsidie en de verdeling daarvan. De gemeente heeft de subsidie voor Wijkracht in 2026 wel verhoogd. Toch bleek dat niet genoeg om de exploitatie sluitend te krijgen.
Wijkracht wijst dus op een verschil tussen de beschikbare subsidie en de kosten van de gezamenlijke voorziening. Maar de stichting erkent ook eigen fouten: verhuurinkomsten zijn mogelijk te rooskleurig begroot en tegen late of te lage subsidietoekenningen maakte Wijkracht geen formeel bezwaar. Ook verliep de overdracht vanuit De Kappen moeizaam en waren er problemen in de afstemming met samenwerkingspartners.
Wat de overname de gemeente gaat kosten, is nog niet duidelijk. In de begroting voor 2027 staat 220.000 euro voor de exploitatie van het Huis. Dat geld kan als dekking dienen, maar de kosten lopen op, onder meer door achterstallig onderhoud en hoge energielasten. Ook bedraagt alleen de loonsom van de zes medewerkers al 284.088 euro per jaar.
Een mogelijke oplossing is de verhuizing van (een deel van) de Noaberpoort, de klantbalie van de gemeente, naar het Huis van Haaksbergen. De gemeente moet dan wel afwegen wat een verhuizing betekent voor de beschikbare ruimte in het gemeentehuis.
Het onderzoek naar een toekomstplan moet in het eerste kwartaal van 2027, nog voor de Kadernota, klaar zijn. “We gaan de opties onderzoeken”, zegt Niemans. De gemeenteraad kreeg het voorstel voor de overname voorgelegd, met het verzoek geen wensen en bedenkingen in te brengen.
Voor inwoners en gebruikers verandert er voorlopig niets. De bibliotheek, theater De Kappen, het toeristisch informatiepunt en Wijkracht blijven in het pand zitten. Wijkracht wil de maatschappelijke ondersteuning en welzijnsactiviteiten voortzetten, maar niet langer verantwoordelijk zijn voor de exploitatie van het gebouw.