De allereerste Willem Hoevers Award is maandag uitgereikt aan technisch geneeskundige Mattiènne van der Kamp van ziekenhuis MST en hoogleraar Monique Tabak van Universiteit Twente. De twee ontvangen de onderscheiding voor hun jarenlange inzet voor digitale zorg voor kinderen met astma. Hun innovaties hebben ertoe geleid dat het aantal ziekenhuisopnames van kinderen met astma in hun regio bijna is gehalveerd ten opzichte van andere ziekenhuizen.
De prijs - vernoemd naar overleden Kans voor een Kind-oprichter Willem Hoevers - werd op de Internationale Dag van het Kind uitgereikt op een locatie passend bij de winnaars, het TechMed Centre van Universiteit Twente. Zo'n vijftig mensen waren erbij, waaronder een aantal kinderen met astma.
Misschien wel het meest tekenende moment: toen een van de jonge astmapatiënten werd gevraagd of hij het eens was met de keuze van de jury, klonk een luid "JA!".
Van der Kamp en Tabak werken al sinds 2017 samen aan technologische innovaties voor kinderen met chronische aandoeningen, met name astma. Daarbij vormt Van der Kamp vanuit zijn werk in het ziekenhuis de schakel met de praktijk, terwijl Tabak vanuit de Universiteit Twente betrokken is bij de ontwikkeling van nieuwe technologieën.
Hun gezamenlijke doel is om te voorkomen dat astma bij kinderen verslechtert. Door kinderen thuis te monitoren en op tijd in te grijpen, moeten zij zo normaal mogelijk kunnen opgroeien en deelnemen aan het dagelijks leven. "We proberen vooral te zorgen dat kinderen mee kunnen doen met hun leeftijdsgenootjes", vertelt Van der Kamp. "Door thuis te meten en in te grijpen op momenten dat dat nodig is, kunnen we verslechteringen voorkomen."
De jury kende de prijs toe voor het geheel aan innovaties dat de onderzoekers de afgelopen jaren ontwikkelden. Een van de bekendste projecten is de puffer-app, waarmee kinderen op afstand gevolgd kunnen worden en zorgverleners vroegtijdig signalen van verslechtering kunnen oppikken.
Eerder volgden we Guus uit Ootmarsum, wiens leven veranderde door de puffer-app:
Daarnaast ontwikkelden de onderzoekers Airplay, een interactieve speelvloer met beamers en sensoren die kinderen stimuleert om te bewegen. Ook onderzochten zij de inzet van een zogenoemde maatje-robot, die kinderen na een oncologische behandeling helpt bij het uitvoeren van fysiotherapie-oefeningen.
Volgens Tabak zit de kracht vooral in het combineren van onderzoek en praktijk. Ze prijst de pioniersgeest bij MST. "Je ziet vaak dat technologie in de zorg niet zo snel verandert. Hier worden innovaties daadwerkelijk onderzocht én toegepast in de praktijk."
De onderzoekers werken momenteel ook aan een persoonlijk dashboard waarin kunstmatige intelligentie voorspelt welke factoren bij een individueel kind een astma-aanval kunnen uitlokken.
Dat de aanpak effect heeft, blijkt volgens Van der Kamp uit de resultaten die inmiddels zijn behaald. "De verandering die we in de zorg hebben teweeggebracht, zorgt voor veel minder verslechteringen bij kinderen met astma", legt hij uit. "We zien een helft minder opnames ten opzichte van andere ziekenhuizen. Daar zijn we heel trots op."
Volgens de onderzoekers levert de aanpak niet alleen voordelen op voor patiënten, maar ook nieuwe wetenschappelijke kennis. Die kennis kan vervolgens weer worden toegepast in andere ziekenhuizen en onderzoeksinstellingen.
Aan de award zijn een bronzen beeldje en een geldbedrag van 5.000 euro verbonden. Dat bedrag willen de winnaars investeren in een kinderpanel waarin tien tot vijftien kinderen met astma actief meedenken over zorgvernieuwing en wetenschappelijk onderzoek.
Lees verder onder de afbeelding.
Een van de onderwerpen die daarbij onderzocht gaat worden, is slaap. Volgens Van der Kamp is dat een onderbelicht thema binnen de astmazorg. "Bij kinderen met astma is slapen een groot probleem, maar juist daar wordt nog weinig gemonitord. Terwijl dat een periode is waarin je zonder belasting van het kind heel veel informatie kunt verzamelen."
De Willem Hoevers Award is een nieuw initiatief van Stichting Kans voor een Kind. De stichting vervult al ruim twintig jaar wensen van ernstig zieke en chronisch zieke kinderen in Twente om hen even een onvergetelijk moment te bezorgen.
De prijs is vernoemd naar medeoprichter Willem Hoevers, die in februari 2024 overleed. Oud-bestuurslid John Weijel kende hem goed en bedacht de award om zijn nalatenschap zichtbaar te houden. "Toen Willem overleden was, ging ik op zoek naar hoe we de ziel van de stichting overeind konden houden", vertelt Weijel. "Met deze award blijft zijn erfenis voortleven en stimuleren we tegelijkertijd anderen om zich in te zetten voor kinderen."
In 2023 vertelde Willem Hoevers bij 1Twente zijn persoonlijke verhaal dat leidde tot de oprichting van Kans voor een Kind, dat toen 20 jaar bestond.
Voorzitter Els Bos-IJland spreekt van een bijzonder moment voor de stichting. "Dit geeft een gevoel van trots. Willem was echt de man van het eerste uur. Als je ziet wat hij voor de stichting heeft betekend en hoe mooi die is uitgegroeid, dan is dit een passend eerbetoon."
Ook de winnaars benadrukken het belang van de naam achter de prijs. "Het is een hele eer", zegt Tabak. "We wisten vooraf niet goed wat we konden verwachten, omdat dit de eerste editie is. Dat we deze award in de nagedachtenis van Willem Hoevers mogen ontvangen, maakt het extra bijzonder."
De stichting verwacht de award in de toekomst eens per twee jaar uit te reiken. Daarbij blijft de prijs nadrukkelijk niet beperkt tot de wetenschap. "We hebben als awardcomité gezegd dat de prijs in de breedste zin van het woord kan worden uitgereikt", aldus Weijel. "Nu gaat hij naar de wetenschap, maar het kan de volgende keer net zo goed een persoon of organisatie zijn die zich op een bijzondere manier inzet voor kinderen in kwetsbare situaties."
Na afloop van de uitreiking kregen alle aanwezige kinderen een knuffelbeer mee naar huis.