Uniek prehistorisch grafveld bij Hambergeres volledig opgegraven

De ontdekking werd gedaan tijdens een proefsleuvenonderzoek dat al eerder plaatsvond. In die sleuven kwamen opvallend veel archeologische sporen aan het licht. “In de bodem zijn duidelijke verkleuringen te zien, greppels die rondom langwerpige grafheuvels lagen,” vertelde de archeoloog tijdens een eerdere vergadering. “Dat zijn de langbedden: langgerekte grafstructuren die we vooral kennen uit de late bronstijd.” 

Zeldzaam in Twente

Langbedden-grafvelden zijn in Nederland uiterst schaars. In totaal zijn er slechts vijf tot tien bekend, vooral in Drenthe en delen van Brabant. In Twente is een grafveld van deze omvang nog niet eerder aangetroffen. Dat maakt de vondst bij Hambergeres extra bijzonder. De greppels rondom de langbedden zijn te vergelijken met de kringvormige structuren die bij andere grafheuvels zijn gevonden, maar in dit geval zijn ze aanzienlijk langer. De langbedden dienden als graven voor één of meerdere overledenen. 

Vondsten uit verschillende perioden

Naast de grafstructuren zijn er ook diverse vondsten gedaan. Zo zijn er bewerkte vuurstenen aangetroffen die zelfs nog ouder zijn dan het grafveld zelf: naar schatting 7000 tot 8000 jaar oud. Uit de periode van het grafveld zijn vooral scherven gevonden, vermoedelijk restanten van urnen waarin de as van gecremeerde overledenen werd bewaard en begraven. Ook zijn er paalkuilen gevonden. Die kunnen wijzen op nederzettingssporen, wat erop duidt dat er mogelijk in de directe omgeving mensen hebben gewoond. Waar die nederzetting precies lag, is nog niet bekend, maar archeologen verwachten dat die niet ver van het grafveld verwijderd is. 

Volledig onderzoek

In plaats van een beperkt onderzoek is ervoor gekozen om het volledige grafveld op te graven. Dat biedt volgens de archeologen een unieke kans. “We gaan niet alleen documenteren en inmeten,” aldus de archeoloog. “Er komt veel meer bij kijken dan alleen veldonderzoek.” Tijdens de opgravingen worden onder meer crematieresten verwacht. Die kunnen uitgebreid worden onderzocht, bijvoorbeeld met isotopenanalyse. Daarmee kan in zekere mate worden vastgesteld waar de begraven mensen vandaan kwamen. Daarnaast vindt fysisch-antropologisch onderzoek plaats, waarmee kan worden gekeken naar leeftijd, geslacht en samenstelling van de begraven populatie. Ook is er kans op bijgiften, die meer vertellen over het leven en de status van de mensen uit die tijd.

Aanwinst voor Enter

Als het plan definitief wordt, hopen de archeologen in juli te starten met de werkzaamheden. “Juli is een mooie periode om te graven,” klinkt het enthousiast. Voor het onderzoeksteam is het een unieke kans om kennis te vergaren, maar ook voor Enter betekent de ontdekking een belangrijke verrijking.

“Dit grafveld vertelt ons veel over een gemeenschap die hier honderden jaren heeft geleefd,” zegt de archeoloog. “Door dit onderzoek leggen we een belangrijk stuk geschiedenis vast en vergroten we onze kennis over het verleden van deze streek.”

Het team kijkt er dan ook naar uit om aan de slag te gaan met wat nu al wordt gezien als een van de meest bijzondere archeologische vondsten in Twente.