Val wordt Jan Bosch (72) uit Almelo fataal, zijn stoel bij de kassa blijft leeg

Of Jan Bosch toch meer onder de leden heeft dan hij vertelt, zal altijd een raadsel blijven. De hoge ontstekingswaarde in zijn bloed voedt dat vermoeden in elk geval wel. Een week nadat hij thuis valt, overlijdt de Almeloër in het ziekenhuis.

Hart voor Heracles

Jan wordt geboren op 16 november 1953 in de Aastad. Broers en zussen heeft hij niet. Vrouw en kinderen evenmin. Met zijn vader deelt hij de passie voor voetbal, SC Heracles in het bijzonder. Regelmatig zitten ze op de tribune bij de zwart-witten. Jan verlaat het ouderlijk huis nooit. Ook nadat zijn ouders overlijden, blijft het zijn thuis.

Ruim 33 jaar werkt hij als verkoper/adviseur bij Vroom en Dreesman (V&D) in Almelo. Later gaat hij aan de slag bij de Soweco. Jan kent veel mensen en veel mensen kennen hem. Contact met kennissen onderhoudt hij liever en overwegend telefonisch of via een 'beeldscherm', dan dat hij ze persoonlijk treft.

Amerikaanse schoolbus

Zijn verjaardag viert hij jaarlijks met dezelfde vijf mensen: zijn buurman en buurvrouw, 'de hapjesman' - de vriend die voor Jans feestjes de hapjes verzorgt - en diens wederhelft, en zijn mantelzorger Helma. Haar ontmoet hij wanneer ze als koffiedame actief is bij een project van gemeente Almelo en Scoop. Daarvoor doorkruisen ze in een Amerikaanse schoolbus de wijken in Almelo. De bus wordt ook gebruikt door het energieteam van Soweco Almelo, waar Jan onderdeel van uitmaakt.

14 jaar boodschappen

Op uitnodiging van de chauffeur komt Helma een bakkie doen. In de bus treft zij Jan. Ze spreken elkaar daar nog een paar keer als Jan vraagt of zij met hem mee boodschappen wil doen. Omdat Helma mantelzorger is voor haar moeder en zoon, ziet ze daar van af. 

Korte tijd later komt ze toch op haar besluit terug. Ze spreken af om één keer per week naar de supermarkt te gaan op een vaste dag: donderdag. Dat doen ze uiteindelijk veertien jaar, bij dezelfde supermarkt. Altijd als mantelzorger: van contact in relationele sfeer is geen sprake.

'Doodgoeie man'

De laatste tijd loopt hij zelf niet meer mee langs de schappen. Op een stoel bij de kassa boomt hij met het winkelpersoneel, wachtend tot de winkelwagen is gevuld met proviand door zijn mantelzorger. Zij omschrijft Jan als "een doodgoeie man met een hart van goud. Altijd in voor een grapje en een dolletje." Zo vraagt hij aan een man met stoppelbaard in de supermarkt: "He'j stroomstoring had?"

'Geridderd'

Hoewel hij een bescheiden leven leidt, staat hij onder vrienden graag in de spotlights. Op zijn 69e verjaardag krijgt Jan een rozet met daarop zijn leeftijd en oranje linten. Het kleinood speldt hij op zijn borstzak en hij plaatst er een foto van op Facebook. Het onderschrift: 'Geridderd tot de 69-jarigen'.

In het bezit van een gezonde dosis zelfspot geniet hij ervan als ze de draak met hem steken. Ingeval van een goede grap, belt hij in de week erna meerdere kennissen en begint het gesprek met: "Je raadt nóóóit wat...!"

Dan wordt Helma op een dinsdag gebeld door een kennis uit het energieteam. "Heb jij nog wat van Jan gehoord?" Omdat Helma sinds vrijdag ook radiostilte bemerkt, besluit ze om samen met Jans buren poolshoogte te nemen. Op aanbellen reageert hij niet.

Drie dagen

De mantelzorger heeft een sleutel. Binnen ligt Jan op de grond. Al drie dagen. Maar hij is nog aanspreekbaar. "Gevallen", verklaart hij. Een ziekenhuisopname volgt. Bloedonderzoek brengt een hoge ontstekingswaarde aan het licht. Waar de ontsteking zich bevindt, blijft voor de arts een raadsel. Ondanks aanvullende onderzoeken.

Ondertussen wordt, op verzoek van Jan, een familielid op de hoogte gebracht over de ziekenhuisopname en de afdeling waar hij ligt. Het familielid laat weten hier niets mee te doen. De volgende dag reageert Jan niet meer op pijnprikkels. Zijn gezondheid gaat snel achteruit. 

Zondags belt de zaalarts; die avond stoppen ze de behandeling. De voor hem zo vertrouwde 'verjaardagsvisite' is erbij als Jan om half acht van de apparatuur wordt losgekoppeld. Nog geen uur later eindigt op 15 maart het 72-jarige leven van Jan Bosch. 

Wanneer 'de vijf' het ziekenhuis verlaten, bespreken ze de onverwacht laatste week. En zijn laatste grap. "Sterven op mijn verjaardag", verduidelijkt Helma glimlachend. "Echt iets voor Jan."

Begrafenis wordt crematie

Zijn persoonlijke bezittingen wil Helma daags erna overdragen aan de gemeente Almelo, die ook de uitvaart regelt. Een gemeentelijke begrafenis. Maar Jan gaf de voorkeur aan crematie, weet zijn mantelzorger. Familie blijft buiten beeld, daarom krijgt Helma van de gemeente toestemming om Jans uitvaart te regelen.

De crematie vindt plaats in stilte. Na een afscheidsavond waar dertig mensen de geboren en getogen Almeloër een laatste groet brengen. Niet via een beeldscherm, maar persoonlijk.