Dit is waarom Twentse scholen inzetten op mensen zoals Liedeke

Tien besturen in het voortgezet onderwijs organiseren samen met mbo-, hbo- en universiteiten in Twente, Achterhoek en Oost-Salland op dinsdag 20 januari een onderwijsfestival op het ROC van Twente in Hengelo. Het festival is bedoeld voor mensen die een overstap naar het voortgezet onderwijs of het mbo als docent overwegen. Dit kan vanuit een opleiding of vanuit een vakgebied als zij-instromer.

'Alles onder één dak'

Instroommakelaars Brenda Haselbekke en Nathalie de Jong van VOTA* benadrukken het belang van de gezamenlijke aanpak tussen scholen uit de regio: “Wie zich wil oriënteren op werken in het onderwijs, vindt hier alle partijen onder één dak. Zo krijgt iemand in één avond een realistisch beeld van de mogelijkheden en maken we de stap naar het onderwijs overzichtelijk en toegankelijk.”

Een van die zij-instromers is Liedeke Oosterik (40) uit Losser. De geboren Azelose ('Ik ging vroeger naar school in Hengelo') zit in haar tweede en laatste jaar van de opleiding tot docent Nederlands. Hiervoor werkte ze jarenlang in het bedrijfsleven, onder meer als officemanager en directiesecretaresse. 

“Ik begeleidde veel stagiairs en dat vond ik eigenlijk het leukste onderdeel van mijn werk”, vertelt ze. “Dat zette me aan het denken of ik niet iets in het onderwijs wilde doen."

Toen ze vanuit haar vorige woonplaats Utrecht terugverhuisde naar Twente kwam ze via een open dag in aanraking met VOTA. “Omdat ik vakinhoudelijk veel vrijstellingen krijg, kan ik in twee jaar mijn bevoegdheid halen, in plaats van in vier. Dat maakt de switch sneller en ook leuker.” 

Geromantiseerd beeld

Toch was de praktijk anders dan verwacht. “Ik had een geromantiseerd beeld", zegt ze. “Als je een dag meeloopt op een school zie je voornamelijk hoe leuk het allemaal lijkt en hoe makkelijk het de ervaren docent afgaat. Maar als je ineens alleen voor de klas staat, is het ineens echt en daar komen ook de moeilijke momenten bij. Dat is wel een rauwe werkelijkheid.” Tegelijk noemt ze het leerproces intensief, maar ook waardevol: “Je leert ontzettend snel door gelijk te beginnen.” 

“Het succes van zij-instroom staat of valt met goede begeleiding van collega's of schoolopleiders”, vertelt de Losserse. Ze staat nu vier dagen per week voor de klas en volgt zelf nog één dag les. “Je moet heel bewust kiezen voor een school die bij jou past. Iemand die meekijkt in de lesstof, maar ook gewoon tijd voor je heeft als je vragen hebt, is echt onmisbaar. Die begeleiding is cruciaal om het eerste jaar te doorstaan.” 

Terughoudend

Ze merkt dat zij-instromers niet overal even welkom zijn. “Bij sollicitaties kreeg ik vaak te horen dat ze iemand zochten met een volledige bevoegdheid. Het hebben van een bevoegdheid is vrijwel altijd het belangrijkste criterium, pas daarna komt de persoonlijkheid en de motivatie van de docent.” Dat verschilt volgens haar wel per school. “Als er zo'n groot tekort is, zouden scholen die daar nu nog terughoudend in zijn, misschien ook moeten meebewegen.” 

*VOTA: De samenwerkende scholen en opleidingen in regio Twente, Achterhoek en oost-Salland vormen onderwijsregio VOTA. Binnen die regio werken scholen uit het voortgezet onderwijs samen met mbo-, hbo- en universiteiten om het onderwijs in de regio toekomstbestendig te houden. De samenwerking binnen VOTA richt zich niet alleen op het aantrekken van nieuwe docenten. Scholen werken ook samen aan de begeleiding van professionele ontwikkeling van startende leraren en schoolleiders. Hun doel is om nieuwe medewerkers niet alleen te werven, maar ook langdurig te behouden voor het onderwijs in de regio.