Eerste statiegeld-bulkmachine in Almelo moet inleveren flesjes en blikjes makkelijker maken

De statiegeld-bulkmachine kan 100 blikjes en flessen per minuut verwerken. Dit maakt het voor Almeloërs eenvoudiger om hun statiegeld in te leveren. Ze kunnen na het inleveren kiezen voor uitbetaling door middel van een Tikkie of het te ontvangen bedrag doneren aan een goed doel. De aanvrager van het apparaat mag zelf één goed doel kiezen. In het geval van Leus kunnen mensen doneren aan de Voedselbank Almelo. “Ik wilde graag een lokaal doel kiezen en de voedselbank in Almelo kan het geld goed gebruiken.” 

Financiële prikkel ontbreekt

Het fenomeen statiegeld maakt de tongen los in Nederland. Waar onze oosterburen 25 cent statiegeld rekenen, blijft het statiegeld in Nederland hangen op 15 cent voor petflesjes en blikjes. Dit zou de financiële prikkel tekortdoen. “Hoger statiegeld leidt tot een hogere inlevergraad”, zegt Rob Buurman, directeur van de Fair Resource Foundation in het radioprogramma Spraakmakers op NPO Radio 1. Waar in Duitsland de inlevergraad 99 procent is, wordt in Nederland maar 77 procent van de blikjes ingeleverd en 83 procent van de flesjes. 

Miljoenenboete dreigt voor Verpact

Dat blikjes en flesjes in Nederland worden weggegooid en niet worden ingeleverd, brengt producentenorganisatie Verpact in de problemen. “De Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) eist dat producenten per 1 januari consumenten gaan overhalen om meer plastic flessen in te leveren. Dat moeten ze doen door een verhoging van het statiegeld op flessen of het uitkeren van een inleverbonus. Als dat niet gebeurt, moet producentenorganisatie Verpact miljoenen aan dwangsommen betalen”, schrijft de NOS in een artikel op 18 november. De NOS baseert zich op de zogenoemde last onder dwangsom die de ILT in september oplegde aan Verpact. Dit document is in handen van de NOS. 

Verpact maakt bezwaar tegen de miljoenenboete en is een spoedprocedure gestart tegen de maatregelen die de ILT oplegt. De organisatie denkt dat het verhogen van het statiegeld niet zorgt voor een hogere inlevergraad. Sinds 2022 luidt de wettelijke inzamelnorm negentig procent. Jeroen Hillen, directeur van Statiegeld Nederland, verwacht dat statiegeld-bulkmachines helpen om aan die inzamelnorm te voldoen: “Er staan al tachtig statiegeld-bulkmachines in Nederland. We zien dat er veel behoefte aan is en dat er ook veel wordt ingeleverd. Uiteindelijk gaan we op die negentig procent komen; daar zijn we al bijna, vind ik.” 

Officiële ingebruikname

De blikjes en flesjes worden na inlevering gesorteerd en platgeperst. Hierdoor passen er meer stuks in de opvangbakken. Daarna worden ze opgehaald en verwerkt tot een nieuw product. “We verwachten dat er bij dit apparaat tussen de drie en vier miljoen blikjes en flesjes worden ingeleverd”, aldus Leus.

De statiegeld-bulkmachine is woensdag officieel in gebruik genomen door Leus in bijzijn van wethouder Margreet Overmeen-Bakhuis. 

Beeld en videomontage: Bo Bruinink