Tijdens een in alle opzichten ‘stemmige’ bijeenkomst in de Hofkerk in Oldenzaal is donderdagmiddag de J.W. Racerprijs uitgereikt aan Guus Goorhuis. Hem viel deze prestigieuze onderscheiding ten deel omdat hij, onder meer als redactievoorzitter van het Jaarboek Twente, verleden, heden en toekomst met elkaar weet te verbinden. In de geest van de rechtsgeleerde Jan Willem Racer (1736-1816).
Meerdere sprekers refereerden aan de betekenis die het gedachtengoed van Jan Willem Racer in deze gepolariseerde tijden nog altijd heeft. Zo typeerde burgemeester Patrick Welman de man, die 250 jaar geleden ook nog enige tijd burgemeester van Oldenzaal was, als een bestuurder die zich richtte op de rechtsbescherming van de kwetsbaren. “Racer stond bekend als iemand die zich niet liet meeslepen door belangen, maar vasthield aan beginselen, ook als dat niet populair was.”
Dat de jury de driejaarlijkse J.W. Racerprijs nu heeft toegekend aan Guus Goorhuis noemde Welman een keuze in de geest van Racer. “Omdat hij weliswaar niet hetzelfde pad bewandelde, maar wel de essentie van publiek dienstbetoon heeft geraakt.” Guus Goorhuis (Denekamp, 1954) deed dat onder meer 40 jaar lang als organist van de Plechelmusbasiliek in Oldenzaal en het vastleggen van de rijke (muziek)historie van het eeuwenoude Godshuis.
Jan Willem Racer ((1736-1816) heeft als advocaat en burgemeester van Oldenzaal met succes gestreden voor de democratische rechten van de Twentse steden en voor verbetering van het lot van de Twentse boeren. Hij is van grote betekenis geweest als pleitbezorger voor de verlichte ideeën van de Nederlandse patriottenbeweging, die ruim 200 jaar geleden als grondslag worden beschouwd van onze huidige parlementaire democratie.
Nadat commissaris van de koning Andries Heidema hem het beeldje en oorkonde, behorende bij de prijs, had uitgereikt, besteedde Guus Goorhuis zelf een groot deel van zijn dankspeech aan het duiden van Jan Willem Racer. In zijn tijd, maar ook in de onze. Helemaal in de geest van Racer, die als rechtshistoricus hechtte aan de zorgvuldige vastlegging van historische documenten, pleitte Goorhuis voor een gedegen dissertatie over leven en werk van Jan Willem Racer.
Als het aan Guus Goorhuis ligt komt er dus geen ‘Racer, de musical’ of een theaterspektakel. Op speelse wijze hekelde hij de mythevorming rond historische personen en gebeurtenissen in Twente. “Äls je Jan Willem wilt laten zingen en acteren, moet je wel eerst de bronnen en de context bestuderen. Een nieuwe Twentse mythe is zó gecreëerd: de huidige theatralisering van ons wereldbeeld staat daar wel garant voor.” Dit alles weerhield het Groot Sociëteitskoor er niet van een vrolijke vocale ode te brengen aan Jan Willem Racer…
Nadat vorig jaar oud Commandant der Strijdkrachten Dick Berlijn al een indrukwekkende J.W. Racer lezing hield over het thema ‘Weerbare democratie’, is het bestuur er in geslaagd om ook voor komend jaar een alleszins interessante spreker te strikken. Niemand minder dan huidig premier Dick Schoof komt in april volgend jaar naar Oldenzaal om zijn licht te laten schijnen over dit thema.