Veertienhonderd vrijwilligers verdeeld over 86 stemlokalen. Een voorraad kliko’s, rode potloden en pakken koek. Busjes en auto’s die voor de aanvoer zorgen. Vijftig ambtenaren achter beeldschermen, een telefoon onder handbereik of aan het oor. Verkiezingen zijn een forse logistieke operatie. Tijn Tempel moet ervoor zorgen dat het allemaal glad verloopt.
Programmamanager Verkiezingen, dat is zijn officiële functie. Een beste mond vol, maar wel lekker duidelijk. Het blijkt een fulltime baan, het hele jaar rond. Tijn staat me glunderend te woord; dit is de dag waarop het allemaal samenkomt. De facilitaire dienst van de democratie is in vol bedrijf, nu komt het eropaan.
Dat ‘facilitair’ mag je letterlijk nemen. In de afgelopen dagen werd alles hierheen gebracht, alvast verdeeld over zo’n honderd stembureaus. Niet alleen in Enschede, de stad springt ook bij in Losser en Rijssen-Holten. Vanochtend werden de laatste spullen opgehaald en weggebracht. Er liggen voorraden kliko’s (stembussen), rode potloden en koeken. Is er iets vol, op, kapot of nodig, dan wordt het gebracht.
Als het hele circus voorbij is, komt het hier weer terug. Logisch dat die hub niet in het Stadhuis of het stadskantoor zit; het zou daar tot een acuut verkeersinfarct leiden. Op straat, maar vooral in de gangen.
Ook de rest van de ondersteuning en organisatie is hier ondergebracht. Tussentijdse opkomstcijfers, de tellingen en uitslagen, het komt hier straks allemaal samen. En van hier wordt het doorgebriefd naar het Provinciehuis in Zwolle.
Tijn staat bij de deur naar een flinke ruimte op de eerste verdieping van de Diekmanhal. Daarachter wat je verwacht: hectiek in een soortement kantoortuin die duidelijk is ingericht voor eventjes. Nu komen er vragen van stembureaus binnen. Over praktische dingen, maar ook over stempassen. “Als de naam daarop niet overeenkomt met die op het paspoort, bijvoorbeeld”, vertelt Tijn. “Kan zijn dat iemand net getrouwd is en een andere achternaam kreeg. Dat kunnen we hier nakijken.”
We mogen dan ook niet naar binnen. Persoonsgegevens, vertrouwelijke informatie, privacy. Reden waarom hier alleen ambtenaren werken. Andere reden is dat er strenge regels gelden voor verkiezingen. Er mag niet gesjoemeld worden. En dit is de plek waar alle informatie samenkomt.
De meeste ambtenaren werken bij het gemeentelijke klantcontactcentrum. Tijn: “Die zijn gewend aan een hoop binnenkomende telefoontjes.” Ze lijken het ook leuk te vinden, afgaand op de gezichten achter de gesloten deuren. “Het is ook een beetje een uitje”, zegt een beambte die net is afgelost.
De eerste ploeg is net afgewisseld door de tweede. Vanavond volgt de derde. Tot alle voorlopige uitslagen binnen zijn, ergens na middernacht, verwacht Tijn. Hij doet dit sinds 2017 en eerder wordt het zeker niet.
De officiële uitslag volgt donderdag, nadat alles is gecheck-check-dubbelcheckt. Als er echt gekke dingen gebeurden, kan dat ook nog vrijdag worden. Daarna kunnen de kliko-stembussen weer de berging in en wordt deze hub ontmanteld. Tot de volgende.