Met maar liefst 9 meter en 18 centimeter pakt de zonnebloem van Enschedeër Jeroen van der Velde deze maandag een absoluut record: het is de hoogste in Europa ooit. Het zou zelfs een wereldrecord zijn geweest, als een Amerikaanse concurrent niet nét dit jaar ook een gigabloem wist te kweken. Toch gloort er hoop: in zijn tuintje staat nog een tweede zonnebloem, die volgens Van der Velde wel eens nóg hoger kan worden.
In een kleine, tropisch ogende achtertuin midden in de Enschedese wijk Deppenbroek torent een zonnebloem uit ver boven alle andere planten. Een even zo lange spalk en scheerlijnen houden de stengel recht. Samen met een bouwsteiger ernaast getuigen ze van het bijna militaire precisiewerk dat nodig is voor de kweek van de recordhouder.
Van der Velde (39) is al sinds zijn tiende bezig met zonnebloemen. Zijn eerste exemplaar, uit een zaadje dat hij kreeg van zijn moeder, werd 3,05 meter. Het Nederlands record uit 1986 (7,76 meter) brak hij vorig jaar met 8,01 meter. “En nu dus het Europees record. Dat is echt geweldig. Ik ben heel trots. Er komt heel veel bij kijken. Alles moet optimaal zijn en blijven.”
Lees verder onder de afbeelding.
Ruim een week geleden zag hij dat zijn zonnebloem het Duitse wereldrecord van 9,17 meter uit 2014 zou gaan overtreffen. “De groeifase stopte bij exact 9 meter. Dan verstijft de stam en gaat de bloeifase in. Door eerdere ervaring wist ik dat er dan nog centimeters bij zouden komen”, zegt Van der Velde. “Vandaag was het echt zover. Nu is die wel echt bijna uitgegroeid.”
Maar het blijkt geen wereldrecord. In het Amerikaanse Fort Wayne heeft Alex Babich precies dit jaar ook ongekend succes met een zonnebloem van 9,47 meter. “Ja, ik denk wat jij denkt. Maar het is wat het is.” Hoe dat kan? “Het is een uitzonderlijk goed groeijaar”, legt Van der Velde uit. “Je ziet ook andere planten buitengewoon hoog worden.”
Lees verder onder de afbeelding.
Volgens hem speelt ook klimaat een rol. “Wij hebben een zeeklimaat met veel wind en schommelingen. In Amerika is het stabieler. Plus, de zonnebloem komt oorspronkelijk uit Noord-Amerika.”
Zijn Enschedese succes schrijft Van der Velde toe aan een combinatie van factoren: bodem, vocht, watergift en genetica. “Te veel regen in korte tijd is funest. Niet te veel, niet te weinig.”
Elk jaar worden zijn zonnebloemen weer iets hoger. “Door bepaalde bestuivingen zorg ik dat de DNA-genetica in stand blijft. De hoogte-informatie slaat de plant op in de pit. Volgend jaar heb ik dus weer een betere kweek.” Hij leert nog steeds bij en verfijnt telkens zijn technieken. “Moeder natuur doet wat die wil. Voor de rest is het net een bakkersrecept.”
En bij zo’n recept horen ook geheimen, merk je aan alles als Van der Velde wordt gevraagd hoe hij zijn ‘tweede kanshebber’ de komende dagen gaat beschermen tegen de hitte. “Boven de 33 graden sluiten de huidmondjes en stopt de groei. Dat is niet goed. Maar dan kan ik de plant wel helpen om de boel optimaal te houden.”
Hij hoopt dat de hitte niet te lang aanhoudt, want zijn tweede zonnebloem is veelbelovend. “Daar kwam de knop pas op een later punt in de groei dan bij de eerste. In theorie kan die daardoor hoger worden dan deze van 9,18 meter.” Of hij de Amerikaan alsnog kan verslaan? De Enschedese zonnebloemkoning lacht: “Time will tell.”
RTV Oost ging eind juli bij Jeroen langs om poolshoogte te nemen van zijn recordpoging: