Het Enschedese technologiebedrijf Clear Flight Solutions, bekend van de robotroofvogel Robird, is failliet verklaard. Volgens de curator was het bedrijf, een spin-off van de Universiteit Twente, vanaf de start al niet levensvatbaar.
Ondanks miljoenen aan investeringen, waaronder 1,6 miljoen euro uit Enschede, en een internationale erkenning voor innovatie, wist het bedrijf nooit door te breken. Sinds de oprichting in 2012 is er ruim 3,5 miljoen euro verlies geleden.
Clear Flight Solutions was ooit een veelbelovend uithangbord voor hightech innovatie uit Enschede. De Robird, een dronevogel met fladderende vleugels die vogels moest verjagen op onder andere vliegvelden, werd wereldwijd gepresenteerd als oplossing tegen vogeloverlast. In 2016 won het bedrijf nog een prestigieuze award voor beste Europese robotinnovatie.
Toch bleven commerciële successen uit. Een Enschedese investeringsmaatschappij stak 1,6 miljoen euro in het bedrijf, met als doel luchthavens veiliger te maken. Wereldwijd veroorzaken vogels jaarlijks miljarden euro’s aan schade op vliegvelden, inclusief risico op fatale ongelukken. De inzet van de Robird leek dus veelbelovend, maar de praktijk bleek weerbarstiger.
Uit het gisteren gepubliceerde faillissementsverslag van curator Jelle Damstra blijkt dat er in het bankroet van Clear Flight Solutions uit Enschede vooralsnog een schuld is van ruim twee ton. Naast de fiscus, met een vordering van bijna een ton, hebben zich vijf schuldeisers gemeld met een claim van eveneens een kleine ton. Verder heeft het UWV een 'bonnetje' van circa twintig mille ingediend.
Uit het verslag blijkt bovendien dat de eigenaren het risico lopen dat de curator ze persoonlijk aansprakelijk stelt voor de financiële schade. Een curator kan dat doen op basis van onbehoorlijk bestuur. In dit faillissement stelt de curator dat daar in dit geval sprake van is en dat hij het nog verder onderzoekt.
Verder valt in het nieuwste verslag te lezen dat het bedrijf vanaf vorig jaar geen loonheffingen heeft afgedragen en dat er geen coronasteun is afgelost.
Nadat Clear Flight Solutions dit voorjaar door het faillissement was uitgevlogen, verklaarden de directeuren tegenover de curator dat de coronacrisis hun bedrijf de das had omgedaan. De verwachte omzet bleef achter en de elf medewerkers kwamen thuis te zitten. Na de crisis waren meerdere personeelsleden vertrokken, waardoor er onvoldoende dronepiloten waren.
Daarna is nog wel geprobeerd om met het nodige kunst-en-vliegwerk het bedrijf in afgeslankte dan wel gekortwiekte vorm in de lucht te houden. Dit met twee overgebleven medewerkers en een aangepaste dronevogel. Maar ook dat liep uiteindelijk op niets uit.
De curator trekt na onderzoek een andere conclusie. Volgens hem lijkt het bedrijf zelfs nooit levensvatbaar te zijn geweest. De curator meldde in zijn vorige verslag dat er tot en met 2024 meer dan 3,5 miljoen euro aan verlies is gedraaid. Vanaf 2021 was er bij een omzet van 565.000 sprake van een verlies van 382.000 euro.
Al die jaren zijn er diverse pogingen gedaan overeind te blijven.
Zo zijn in 2020 de rechten op de dronevogel met klapperende vleugels verkocht. De koper van die rechten heeft vervolgens nog twee miljoen geïnvesteerd, maar ook dat bracht niet de redding.
Met het binnengekomen geld van de verkochte rechten is Clear Flight Solutions vervolgens verder gegaan met de ontwikkeling van een nieuw type dronevogel met gefixeerde in plaats van klapperende vleugels, maar ook die was ten tijde van het faillissement nog niet productieklaar.
Deze robotvogel is uiteindelijk slechts in beperkte mate ingezet bij fruittelers. Niet via verkoop, maar op huurbasis. De regelgeving liet het niet toe dat de versie met gefixeerde vleugels op vliegvelden kon worden ingezet.
Met een verwachte verkoopprijs van vijfduizend euro voor de dronevogel met gefixeerde vleugels, was het "nauwelijks voorstelbaar" dat met de verkoop ervan de tot dan toe geleden verliezen konden worden gecompenseerd, aldus de curator in zijn verslag.
Sinds de oprichting in 2012 is het uiteindelijk nooit tot een productieklare dronevogel gekomen, concludeert de curator in zijn verslag.