Enschede

Succesvolle opgravingen: plots is een stukje middeleeuws Enschede zichtbaar

Een middeleeuws karrenspoor en drie arbeidershuisjes uit de tijd van ân Grooten Stoom: archeologen doen mooie vondsten langs de Raiffeisenstraat.

453197 ra AP
Lilian ten Donkelaar | Tubantia

Onder het plaveisel liggen schatten. Je moet alleen net op de goede plek kijken. Archeologen hadden de afgelopen weken succes langs de Raiffeisenstraat: drie arbeidershuisjes, die waarschijnlijk hoorden bij ân Grooten Stoom, de eerste textielfabriek in Enschede, uit 1833.

Ook een middeleeuws karrenspoor met restanten van een middeleeuws erf. Met name dat laatste is een bijzondere vondst, zegt archeoloog Dorien te Kiefte. âDat wisten we nog niet, dat op deze plek een weg liep en dat er bewoning was.â

Kans op bodemvondsten
De opgravingen langs de Raiffeisenstraat werden mogelijk dankzij het werk aan de oude Melkhal. Op sommige plekken in en en rond de stad is de kans op bodemvondsten aanzienlijk en wie ingrijpende bouwplannen heeft, moet archeologisch onderzoek laten doen.

Dat was hier het geval, dus werd archeologisch bureau RAAP ingeschakeld. Proefboringen en proefsleuven op de parkeerplaats naast de voormalige Welkoop leverden direct paalgaten op en een karrenspoor. Dankzij wat aardewerkscherven konden deze resten gedateerd worden: ze stammen uit 1300 tot 1500.

Erf uit late middeleeuwen

Het karrenspoor loopt zoân beetje evenwijdig aan de Raiffeisenstraat. De paalresten horen bij een erf uit de late middeleeuwen, maar het gebouw en omliggende erf zelf is niet gevonden. Te Kiefte: âHet erf ligt waarschijnlijk wel in de buurt, maar niet waar wij gegraven hebben. Misschien meer in de richting van de Hengelosestraat.â

Archeologische opgravingen blijven altijd beperkt tot een puzzelstukje. âEr is uit de late middeleeuwen geen kaartmateriaal en dat hier een weg liep was niet bekend. De vraag blijft natuurlijk waar deze weg naartoe ging.â

Drie huisjes en een straatje

Iets verderop zijn restanten van drie arbeidershuisjes blootgelegd, met een klinkerstraatje erbij. âDie vonden we pas op de een-na-laatste dag van de opgraving. Natuurlijk vinden we dat leuk, want als archeoloog vind je het altijd mooi als je sporen vindt.â

Dat hier huisjes stonden was al bekend dankzij historisch kaartmateriaal, maar ze waren ook goed bewaard gebleven. âBeter dan verwacht. We hebben aanbouwen gevonden en schuurtjes.â Ook is een mooi klinkerstraatje zichtbaar, met een goot erin.

Een paar muntjes
Na de vondst is RAAP in de archieven gedoken. Twee van de woningen zijn in 1841 gebouwd door een (katoen-)spinner uit Enschede, eentje in 1870 door de erfgenamen van textielfabrikant Gerhard Jannink.

De grond gaf geen details prijs over het leven van deze mensen, omdat er bijna niks is gevonden. âOpvallend weinig. Een paar muntjes, wat aardewerk. Meestal vind je uit de 19de eeuw van alles, maar hier niet. Dat komt misschien ook omdat er geen beerput bij is. Daarin werd in die tijd alle afval gegooid, dus voor archeologen is dat een rijke bron.â

De opgravingen zijn weer afgedekt en de bouw kan verder, maar RAAP heeft alles gedocumenteerd en brengt binnenkort een rapport uit. Alle vondsten worden opgeslagen in het provinciaal depot voor bodemvondsten.

© Newsroom Enschede, de samenwerking tussen TC Tubantia en 1Twente Enschede, foto: