Zaak Ardesch

Enschedese oppositiepartijen starten crowdfunding voor onderzoek zaak Ardesch

In elk geval vier Enschedese oppositiepartijen starten een crowdfundingactie voor een onderzoek naar de zaak Ardesch. Onafhankelijk onderzoek naar die zaak vond tijdens de laatste raadsvergadering steun bij de voltallige oppositie, maar de coalitie was tegen. Daarmee is er geen meerderheid in de raad en moet er andere financiering komen.

Tijdens diezelfde raadsvergadering werd ook een motie van wantrouwen - gesteund door een deel van de oppositie - tegen verantwoordelijk wethouder Jeroen Diepemaat (VVD) weggestemd. De rel rond ondernemer Ardesch wordt hoog opgenomen en de breuklijnen tussen de coalitie en de overige raadsfracties blijkt diep.

Informatie naar raad rammelt

Dat de zaak zo hoog oploopt, heeft alles te maken met de manier waarop hij door de gemeente is afgehandeld en vragen uit de raad zijn beantwoord. Kort samengevat: de Enschedese ondernemer Ardesch is gemangeld en de beantwoording van de vragen die daarover rezen rammelt.

Het onjuist informeren van een gemeenteraad ligt gevoelig. Gebeurt dat met opzet en wordt een gemeenteraad om de tuin geleid, dan is dat een politieke doodzonde. Raadsleden kunnen gemeentelijk beleid en het bestuur van de stad alleen controleren als zij over de juiste informatie beschikken.

icon_main_info_white_glyph

Coalitie en oppositie

Met ‘de coalitie’ wordt gedoeld op de politieke partijen die gezamenlijk de stad besturen. Deze partijen leveren de wethouders die, samen met de burgemeester, verantwoordelijk zijn voor een goede uitvoering van beleid en zorgvuldige besteding van de centen die daarvoor beschikbaar zijn.

Het is voor zo’n coalitie handig om een meerderheid te hebben in de gemeenteraad, het hoogste orgaan in de stad. Dat maakt het makkelijker om goedkeuring van die raad te krijgen. Keerzijde is dat plannen van de andere partijen - de oppositie - minder makkelijk worden aangenomen, zeker als die niet aansluiten bij wat de coalitie wil. Plannen van een coalitie kunnen worden ‘doorgedrukt’, lastige plannen of signalen vanuit de oppositie kunnen worden geblokkeerd.

In Enschede vormen BurgerBelangen, D66, VVD, PvdA en ChristenUnie de coalitie.

In het geval Ardesch bestaan er grote twijfels over die informatievoorziening, vindt Jan Willem Elferink, fractievoorzitter van de PVV, een van de partijen die onderzoek wil. “Als je al vier jaar met die zaak bezig bent en je hoort de wethouder dingen zeggen die haaks staan op wat je op papier hebt staan, dan vraag je je af: waarom handelt de wethouder zo?”

Elferink heeft die wethouder - Diepemaat - persoonlijk gewaarschuwd, stelt hij in 1Twente Vandaag. “Ik heb hem gezegd: ‘Deze zaak stinkt. Je moet hier niet alleen afgaan op je ambtenaren; hier moet je goed naar kijken, dit moet je onderzoeken.’”

Onafhankelijk feitenonderzoek nodig

Die vraagtekens zijn voor de PVV, maar ook voor de andere oppositiepartijen, aanleiding voor dat verzoek om een onafhankelijk feitenonderzoek naar de zaak. Dat werd in 2017 - voordat de zaak escaleerde - ook al geadviseerd door de Enschede klachtencommissaris: zet juridische procedures stil en laat onafhankelijk feitenonderzoek doen. De gemeente heeft dat advies destijds naast zich neergelegd en de rechtszaak tegen Ardesch voortgezet.

Elferink ziet in dat destijds genegeerde advies een van de redenen waarom hij onderzoek wil. De gemeente - lees: de wethouder - heeft naderhand bij herhaling verklaard dat er samen met Ardesch zou zijn besloten om af te zien van onderzoek. “Dat blijkt gewoon niet te kloppen. Het zou ook absurd zijn. Maar waarom heeft de gemeente dat advies genegeerd en is naar de rechter gestapt?”

Elferink wijst erop dat overheden machtige organen zijn, die makkelijk juridische procedures kunnen voeren. “Daar hebben ze de middelen en de expertise voor. Voor burgers, maar ook ondernemers, geldt dat niet. Die kunnen niet eindeloos tegen een gemeente procederen. Voor hen houdt het een keer op.”

‘Onbegrijpelijk dat coalitie niet steunt’

Elferink zegt het onderzoek te willen zonder politieke agenda; “Het gaat om waarheidsvinding.” Maar in zijn verhaal klinkt evengoed ook een politiek belang door. “We willen inwoners en ondernemers laten merken dat in elk geval een deel van de politiek er voor hen is.”

icon_main_quote_red_glyph

Ik heb hem gezegd: 'Deze zaak stinkt'

Jan Willem Elferink in 1Twente Vandaag over zijn waarschuwing aan de wethouder

Dat er geen coalitiepartijen zijn die een onderzoek steunen, vindt Elferink onbegrijpelijk. “Wij moeten het college controleren. Als er dan zaken worden verkondigd die zo duidelijk niet stroken met de feiten, zoals die punt voor punt zijn blootgelegd, dan vraag ik me af: ‘Waarom is dit zo gegaan? Wat is er nu gebeurd? Waarom beschermt de coalitie op deze manier de wethouder?’”

Crowdfunding ook gericht op inwoners en ondernemers

Vooralsnog hebben behalve de PVV ook Enschede Anders, de Groep Versteeg en Democratisch Platform Enschede zich aangesloten bij het crowdfunding-initiatief. De andere oppositiepartijen (GroenLinks, CDA, SP en DENK) laten eind deze week weten wat zij doen.

Jan Willem Elferink Ernst Bergboer
Jan Willem Elferink in 1Twente Vandaag: 'Onbegrijpelijk dat geen enkele coalitiepartij zo'n onderzoek wil steunen' © Ernst Bergboer

Daarna kan de crowdfunding zelf, volgens de PVV-leider, snel in gang worden gezet. De actie richt zich niet alleen op politici en raadsleden, ook inwoners en bedrijven kunnen meedoen. “Zo breed mogelijk. Je denkt dat zoiets alleen in Zuid-Amerika voorkomt, maar het is niet zo dat de overheid hier geen grove fouten maakt.”

‘Het kan iedereen overkomen’

Elferink refereert aan de Toeslagenaffaire, maar ook aan het onderzoek naar de uitvoering van sociale wetten in Enschede. “En nu Ardesch. Dit kan iedereen overkomen, daarom moeten dit soort zaken, als er zoveel vragen zijn, worden uitgezocht.”

Elferink denkt 30 tot 40.000 euro nodig te hebben om een gerenommeerd bureau een onafhankelijke feitenonderzoek te laten uitvoeren.


Heb je een nieuwstip of nieuwe informatie? Tip de redactie via mail of telefoon.